Bloggfrslur mnaarins, ma 2023

Bkni bls lka t eftir sameiningar

Gulaugur r rarson, umhverfis-, orku- og loftslagsrherra, kynnti fundi rkisstjrnar gr au form a sameina tu af stofnunum runeytisins rjr stofnanir. Ori hagring er meal annars nota til a lsa essari fingu. En sjum til me a.

Vissulega fkkar forstumnnum og forstjrum r 10 3, en a er engin vsun hagringu. Mgulega vera allir essir forstumenn taldir brnausynlegir sameinuum stofnunum og f a vera fram, me njan titil. Strri opinberar stofnanir stkka jafnvel hraar en r litlu enda er hver vibt starfsmanns n orin hlutfallslega minni og v hgt a bta mrgum vi n ess a heildin stkki miki sem afleiing.

Einhver blaamaur tti a taka saman lista yfir alla starfsmenn allra stofnananna tu dag og bera svo saman vi starfsmannalista sameinara stofnana, t.d. ri eftir a sameining er a fullu gengin gar. Mr finnst lklegt a samanlagur fjldi starfsmanna veri meiri en dag. Str bkn stkka hraar en ltil og eru duglegri a ba sr til verkefni.

Hefi ekki mtt leggja eitthva af essu batter niur? Kannski skoa stofnanafrumskginn eins og hann var fyrir 20 rum san og spyrja sig: Hva bttist vi og af hverju, og hefur a haft hrif? Vissulega hafa lg og reglur breyst sem rsta stkkun bknsins, en slk lg m afnema. Ekki dugir hr a benda ESB og EES og kenna eim stofnunum um - slendingar innleia hraar og meira yngjandi htt en mrg ESB-rki ( Danmrku m enn gefa viskiptavinum keypis plastpoka vaxta- og grnmetisdeildinni, svo dmi s teki, enda henda Danir mjg sjaldan plastruslinu snu sjinn ar sem a berst lfrki).

g vona aumhverfis-, orku- og loftslagsrherra eyi ekki of miklu af starfsreki snu essa tilgangslausu fingu sem mun ekki gera neitt nema espa opinbera starfsmenn upp og endanum leia til ess a bkni yngist enn meira fyrir venjulega borgara.


mbl.is Tu stofnanir sameinaar rjr
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Dauasprauturnar

g hef essari su stundum kalla sprauturnar gegn COVID-19dauasprauturnar. a er af v a allskyns ggn fr fjlda rkja hafa langan tma gefi til kynna nokkur tengsl milli umframdausfalla og sprautu fyrir utan allar alvarlegu aukaverkanirnar sem drepa ekki strax heldur seinna kjlfar veikinda sem koma jafnvel ekki ljs fyrr en vi krufningu (.e. egar menn stta sig ekki einfaldlega vi skyndilegt dausfall ungrar og hraustrar manneskju).

Nna arf g ekki a nota ori dauasprauturnar sem uppnefni heldur sem mjg ga lsingu stareyndum sprautnanna, kk s ntgefinni rannskn skra vsindamanna sem enginn fjlmilamaur mun ora a snerta me priki. (Hengi rannsknina vi sem skjal til ryggis, ef hreinsieldur ritskounar urrkar hana t.)

Rannsknin heitirEstimation of Excess Mortality in Germany During 2020-2022(DOI:10.7759/cureus.39371) og hn leynir sr v hfundar fara sparlega me stru orin eim kflum sem blaamenn lesa (tdrttur og niurstur). a arf a kafa aeins til a finna slandi niurstur.

Tv ltil dmi:

Aldursh greining sndi mikla umframdnartni sem kom fram runum 2021 og 2022 stafai aallega af aukningu dausfalla yfir meallagi aldurshpum milli 15 og 79 ra. Greining mnaarlegri umframdnartni aldurshpum milli 15 og 79 ra sndi a h umframdnartni byrjai a safnast upp fr og me aprl 2021. Svipa mynstur var fyrir fjlda andvana fddra, sem var svipaur og undanfarin r fram mars 2021, eftir a var einnig skyndileg og vivarandi fjlgun. ...

Tmasambandi milli blusetninga og umframdaua er srstaklega berandi fyrir riju blusetninguna. september og oktber 2021 fylgdi ltilli fjlgun riju blusetninga upphafi tiltlulega ltil aukning umframdaua. nvember og desember 2021 fjlgai riju blusetningunum miki samt tiltlulega mikilli aukningu umframdaua. janar 2022 fkkai riju blusetningum verulega, samfara v a umfram dausfllum fkkai tiltlulega miki.

**********

An age-dependent analysis showed that the strong excess mortality observed in 2021 and 2022 was mainly due to an above-average increase in deaths in the age groups between 15 and 79 years. The analysis of the monthly excess mortality in the age groups between 15 and 79 years showed that the high excess mortality started to accumulate from April 2021 onward. A similar pattern was observed for the number of stillbirths, which was similar to the previous years until March 2021, after which also a sudden and sustained increase was observed. ...

The temporal relationship between the courses of vaccinations and excess deaths is especially pronounced for the third vaccination. In September and October 2021, the initial small increase in the number of third vaccinations was accompanied by a comparably small increase in excess deaths. In November and December 2021, the number of third vaccinations increased sharply, accompanied by a comparably sharp increase in excess deaths. In January 2022, the number of third vaccinations decreased sharply, accompanied by a comparably sharp decrease in the number of excess deaths.

sprautaetta eru ekki frttir fyrir mr en engu a sur er slandi a sj lnuritin, tlkun vsindamannanna og a hversu hratt dauasprauturnar tku lf, og srstaklega s rija (sem var eim tma gegn lngu tdauu afbrigi veirunnar).

Hfundarrannsknarinnar stga mjg varlega til jarar tlkunum snum ggnunum og virast svolti efins um slandi niurstur snar. En a er auvita vsindamanna a ra aferafri, gi gagna, skiptingar tmabil og aldurshpa og tlkanir opinni vsindalegri umru n ritskounar, og vonandi gera eir a.

En g held mig vi heiti dauasprauturnar og finnst a jafnvel eiga meiri rtt sr en nokkru sinni.


Skrr tengdar essari bloggfrslu:

Stareynd sem undanfari vlu

Blaamennska tekur sfellt sig furulegri myndir.

Eitt stlbrag blaamennskunnar er a sem slfringar kalla "priming". er einhverri hugsun komi fyrir huga manneskju sem eykur lkurnar a hn bregist vi einhverju kjlfari kveinn htt.

Auvita tti etta stlbrag ekki a eiga heima frttum. etta er afer markassetningarflks og stjrnmlamanna til a hafa hrif flk. En nna sjum vi etta auknum mli fjlmilun.

Ltil frtt segir fr shkkandi hitastigi miborg Sjangh. Mgulega er um a ra fyrirbri"urban heat island" ar sem hitageislun fr malbiki, hiti fr allskyns tkjum, aukin umfer og meira skjl vegna mannvirkja leggst eytt og hkkar hitastig kvenum svum umfram nnur, srstaklega ttum miborgum. etta virist meira a segja veravel rannsaka tilviki Sjangh og hyggjuefni sem menn reyna a koma til mts vi, t.d. me v a bta vi grnum svum.

Blaamaur fer ekki yfir etta heldur hendir sr beint r hitatlum r ttri og stkkandiknverskri strborg yfir splkn:

Sameinuu jirnar hafa vara vi v a a s nr ruggt a tmabili 2023 til 2027 veri hljasta fimm ra tmabil sgunnar, ar sem grurhsalofttegundir og El Nino muni ta undir hkkandi hitastig.

etta er vintralegt stkk. Var ekki hgt a finna betri mlingu en eina r ttri strborg til a troa hausinn okkur essum splknum sem aldrei hafa sp neinu rtt? Kannski ekki, sem segir sitt. Munum einnig aEl Niofyrirbri er ekki einu sinni komi af staeins og g hef fjalla um ur. Hva kemur a hitastigsmlingunni Sjangh vi? Ekki neitt. Einfaldlega ekki neitt. Blaamaur er a reyna tengja saman eitthva tvennt skylt og spurningin er bara: Hvers vegna?


mbl.is Hundra ra hitamet slegi Sjangh
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Lygarnar brna hver af annarri

r endurnjast sfellu, essar lygar sem dynja okkur r helstu fjlmilum og r munni stjrnmlamanna og borgara blaamannafulltra eirra (sem kalla sig stundum blaamenn). En r brna lka margar hverjar jafnum (apabla, einhver?).

Flestum essara lyga trum vi enda varla sttt ru. eir sem gleypa lygarnar aeins of hgt eru stimplair samsriskenningasmiir, a er loka agang eirra samflagsmilum og eir f ekki birtingar greinum n bo fundi. Hver vill vera kallaur Ptn-sleikja og stuningsmaur ess a gamalt flk deyi r veiru? Fir hafa bein slkt.

En mgulega voru veirutmar of miki. Lygarnar voru keyrar fast og hratt og fylgt eftir me sektum og reglugerum. Vi fengum engan tma til a ra hlutina og kvaranir voru teknar bak vi lokaar dyr. etta virkai tmabili en a lokum fkk flk ng og yfirvld fru a draga land.

Margir ttuu sig essu og su gegnum vluna og spyrntu vi ftum. En a gerist eitthva anna og meira hj mrgum sem vknuu r vrum blundi veirutmum. a myndast vantraust yfirvld almennt. Hvaa fleiri lygar er veri a segja okkur? Standast r einhverja skoun? Eru mgulega einhver strri hagsmunafl ar a baki, sem koma lrislegu stjrnarfyrirkomulagi ekkert vi?

Hva me loftslagsumruna?

Strsleiangra vestrnna rkja va um heim?

kall til barna um a afneita lffrilegu kyni snu, en til vara a efast um a a s rtt skr?

Fyrirkomulag peningatgfu?

Afrina a hagkvmum blum almennings?

Endalausar krfur um a flokka rusl niur smstu frumeindir?

gti ess a gera einsta feur a ftkum unglyndissjklingum?

ann valkost vi rttarrki a a s einfaldlega ng a saka einhvern um eitthva til a koma vikomandi r starfi?

Mgulega leynast sannleikskorn hr og ar en llum tilvikum - eim sem hr hafa veri talin upp meal annarra - er rurinn keyrur svo fast me einrma rdd r llum ttum a a m ykja furuleg einsleitni samflagi sem a nafninu til a vira frelsi af msu tagi.

Margir eru a vakna r dinu, sem betur fer, og byrjair a hugsa mlin upp ntt. Srstaklega fagna g essu tilviki loftslagsumru, en sfellt er veri a skera lfskjr okkar nafni hennar, og mgulega verur hreinlega mgulegt fyrir venjulegt flk a ferast blum og flugvlum ninni framt.

Nema auvita a ngu margir spyrni vi ftum.

Um helgina var g vistaddur Stdentafgnu Menntasklans Reykjavk og sat ar me 25 ra tskriftarrgangi mnum sal mestdentum fr unglingsaldri til hrrar elli. g var vistaddur nkvmlega eins vibur fyrir 25 rum ( rum sal), nstdent, og bi skiptin alveg geggju. a rann upp fyrir mr a stundum er best a breyta engu. Ef a er ekki bila, ekki reyna a laga a. Kannski etta hugarfar s nothft barttunni gegn njustu vlu yfirvalda.


Almennt er tali a blaamenn su ekki blaamenn

Stundum eru frttirskrifaar ann htt a maur telji a 15 ra heilaveginn unglingur hafi skrifa r. Mgulega fullur a auki.

einni slkri frtt er skrifa:

Almennt var tali a Rssar vru byrgir egar sprenging var vi gasleisluna [Nordstream gasleislurnar eigu Rssa] en eir sru a af sr og kenndu vestrnum rkjum um.

Almennt er tali!

Almennt er tali, af hverjum? Hver trir essu raun?

Nordstream gasleislurnar (alls fjgur rr, sem blaamaur virist ekki vita egar hann notar eintlu frsgn sinni) eru hgarr r ykku stli dpi sem er agengilegt venjulegum kfurum og ola a fiskiskip dragi troll yfir au og missi akkeri ofan au. a kostai rssneska eigendur eirra tluvert f a leggja r. r fluu Rssum tluverra tekna. Rssar gtu opna og loka gasi enda me agang a lokunarbnainum. Ef Rssar vildu ekki eiga r lengur gtu eir selt r og ltill vandi a ba annig til tengingar milli annarra rkja Eystrasaltinu, til dmis fyrir fyrirhugaar skjaborgir um vetni sem orkugjafa framtarinnar. Rrin geta lka nst sem geymsla gasi af hverju tagi.

Af hverju ttur Rssar a sprengja eigin fjrsji loft upp? Til a senda skilabo? Til a tryggja a blaamenn hafi eitthva til a skrifa um?

S almennt tali a eitthva rki hafi kvei a sprengja upp eigin innvii, sem a hafi fulla stjrn og gat ntt til tekjuflunar ea kgunar msa vegu, mtti segja a almennt s tali a a sem s almennt tali s vitleysa. Heilavottur r verksmiju blaamannafulltra hagsmunaaila sem borga venjulegum blaamnnum til a endurma boskapinn.

Mjgsannfrandi rk hafa veri fr fyrir v a Bandarkjamenn me asto missa Evrpurkja (t.d. Breta og Normanna) hafi komi a eyileggingu Nordstream gasleislnanna. Almennt tel g a almenningur s ekki miki upplstur um slkt. g tel a almennt viti menn ekki a Nordstream rrin voru samkeppnisailar Normanna slu gasi til Evrpu og hafi lengi veri yrnir augum Bandarkjamanna sem vildu ekki gott samstarf milli skalands of Rsslands.

En kennum Rssunum um. a er svo hentugt. Almennt tali.


mbl.is Skdduu kranumenn gasleisluna?
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Hringrsarhagkerfi

g heyri dag skemmtilega sgu r Grafarholtinu. ar er n bi a koma fyrir teljandi ruslatunnum fyrir mismunandi tegundir af rgangi og bum sagt a ef flokkun er ekki rtt veri rusli ekki stt.

Kemur svo ruslabllinn og tmir allar tunnurnar sama sarpinn, a sgn vitna.

Hringrsin hringrsarhagkerfinu er kannski hringrs bklinga um hringrsarhagkerfi: eir eru framleiddir r pappr sem er binn til r trjm, bornir t, settir rusli, safna saman ogbrenndir, koltvsringurinn stgur til himins og lendir trjm sem vaxa, eru hgginniur og breytt pappr fyrir nja bklinga um hringrsarhagkerfi.

Ekkert anna breytist.

Reikningurinn lendir eim sem lenda htununum um a sorp eirra veri ekki lengur stt.

J, bkni er gott.


Hva tlar ESB a segja vi Knverja nst?

Li Hui, srlegur erindreki knverskra stjrnvalda, lauk fr sinni um Evrpu dag Brussel. Fkk hann skr skilabo er hann hitti fulltra ESB um a Kna tti a beita rstingi snum Rssa a htta rsum snum kranu og a draga herafla sinn r landi.

essari hugmynd stinga Knverjar rlegir ofan skffu. eir eru j a fa herafla sinn vi landamri Indlands og nlg vi Tvan. sama tma eru eir samstarfi vi Rssa um aukin viskipti me orku, meal annars, og a reyna sannfra Arabana um a selja frekar oluna til Kna en Vesturlanda. a er ng a gera hj Knverjum.

En vonandi eru eir lka a setja rsting Rssa um a leita leia til a stva tkin kranu. S lausn gti samt veri nnur en ESB og NATO hafa huga. Kannski munu Knverjar styja vi hugmyndir um sjlfsti austustu hraa krana undir verndarvng Rsslands, ea a besta hugmyndin s s a Rssar taki einfaldlega bita r Austur-kranu, varanlega. Hva tlar ESB a segja vi Knverja ?

Auvita er alveg hrilegt og fordmingar viri a Rssar hafi rist inn kranu og komi af sta hrinu dausfalla og eyileggingar sem engin lei er a sj fyrir endann . En a er lka slmt a menn viurkenni ekki a allt hafi etta adraganda, yfir mrg r, og a Vesturlnd og srstaklega Bandarkin lku str hlutverk ar. Snjbolta af tt af sta og fr af sta. Kannski lausnin s s a htta a ta snjboltum.


mbl.is ESB hvetur Knverja til a rsta Rssa
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Blaamennska

g hef ur nefnt a hr a af llum slenskum fjlmilum finnist mr blaamennskan Vsi vera s versta. N skal teki dmi til a rkstyja persnulegu skoun mna.

Nleg frttum lagabreytingar msum rkjum Bandarkjanna um ungunarrof (ea fstureyingu, eins og a var einu sinni kalla) tti raun a vera einfalt a skrifa. Rki eru a breyta v hva margar vikur mega la fr getnai til ungunarrofs og rkin fyrir v fjlbreytt og oft umdeild. Sumir fagna og arir mtmla. Einfalt ml a fjalla um, ekki satt? Greinilega ekki.

ldungadeildaringmenn rkisingi Suur-Karlnu samykktu gr a banna ungunarrof eftir sex vikna megngu. Fstar konur vita a r eru ungaar innan sex vikna og er raun veri a alfari banna ungungarof rkinu en Repblikanar hafa gripi til sambrilegra agera va um Bandarkin.

g sem hlt a frjsamar konur sem eru ekki lttar fru blingar um 28 daga fresti, sem fyrir talnaglgga svarar til fjgurra vikna. Konur fylgjast oftar en ekki vel me tahring snum og taka eftir v egar blingum seinkar, srstaklega eftir a hafa stunda vari kynlf. En kannski einhver geri leirtt mig hrna.

Ngildandi lg Suur-Karlnu heimila konum a gangast ungunarrof fyrstu 22 vikum megngu.

Hrna er beint gefi til kynna a 22 vikur su alveg elileg mrk. Danmrku eru mrkin 12 vikur ogfrri danskar konur en karlar styja lengingu ess tma og 22 vikur eru varla myndinni sem hugmynd. Kannski blaamaur s a undirba grein um Repblikana Danmrku essa dagana. Hver veit!

skalandier ungunarrof nnast algjrlega lglegt en heimilt til 12 vikna (14 vikna fr seinustu blingum) gegn v a iggja rgjf. Hvar er blaamaur nna?

Frumvarpi verur sent til Henry McMaster, rkisstjrans, sem segist tla a skrifa undir a en hann er einnig Repblikani. Samkvmt v mega konur gangast ungunarrof innan tlf vikna tilfellum naugunar og/ea sifjaspells. ar eru einnig undangur sem sna a heilsu kvenna og fstra.

essir Repblikanar! tla sr a innleia ska fyrirkomulagi eins og hver annar afdalamaur r bandarsku mirkjunum!

Fr v Hstirttur Bandarkjanna felldi stjrnarskrrvarinn rtt kvenna til ungunarrofs r gildi fyrra hafa Repblikanar vsvegar um Bandarkin hert lg um ungunarrof mjg. etta srstaklega vi rki sunnanverum Bandarkjunum, ar sem Repblikanar fara me stjrnartaumana.

Hvar stendur stjrnarskr Bandarkjanna a konur eigi rtt a fara ungunarrof? a gerir a auvita ekki. a sem breyttist var a fyrri dmur um meintan rtt var felldur r gildi enda akinn gllum sem meira a segja stuningsmenn ungunarrofs viurkenna.

En sem afleiing ess eru Repblikanara innleia evrpska nlgun ungunarrof. Verra er a ekki.

N er g persnulega eirri skoun a ungun sem uppgtvast snemma eigi ekki a mta fyrirstum egar kemur a ungunarrofi. Um lei er ungunarrof ekki sniug getnaarvrn eins og smokkur og getnaarvarnarpilla, enda er raun veri a eya mannslfi. Mr finnst nlgun evrpskra rkja yfirleitt vera skynsamleg, og fagna v a mrg bandarsk rki su a taka hana til sn.

En a breytir v ekki a blaamaur er hrna algjrlega ti ekju, skrifai llega frtt fulla af fordmum og eigi kannski a hugleia grunnsklakennslu stafsetningu sta ferils sem einhvers konar fjlmilamaur. En kannski a s stan fyrir v a Vsir ri hann.


Trump-heilkenni sem afreying

a er ekkert leyndarml a llum rum er n ri a v a stva endurkjr Donald Trump embtti Bandarkjaforseta. llum! Hann er krur, hann er rannsakaur, honum er kennt um embttisverk annarra. Listinn er endalaus.

Fjlmilar taka tt essu sinn htt me v a hafa htt um sumt og egja um anna. Sem gott snidmi m nefna tvr nlegar frttir slenskra mila um Trump.

Morgunblainuer fjalla um skrslu sem nlega kom t Bandarkjunum og hreinsar Trump af llum skunum um kosningasvindl me asto Rssa.

Vsirer fjalla um enn eina rannsknina mehndlun Trump svonefndum leyniskjlum, en ekki stafkrkur skrifaur um skrsluna sem Morgunblai fjallar um.

Eru bir fjlmilar a keyra sinn rur me v a handvelja hva telst eiga erindi vi lesendur og hva ekki? Ea bara annar eirra? Ea hvorugur raun?

a breytir ekki llu. En boskapurinn er mgulega s a a er ekki hgt a treysta einhvern einn fjlmiil ea tvo til a segja fr heildarmyndinni. Vi urfum alltaf a kynna okkur mlin eigin sptur og fr fjlda uppspretta, ef hugi er a vita eitthva.

Mitt persnulega mat er a Vsir s versta afskrming blaamennsku slensku fjlmilaumhverfi - jafnvel verri en RV og DV. Hvernig arir raast er svo ljsara mnum huga. Trump-heilkenni hrjir samt alla, tt a s mismiki. a t af fyrir sig gerir fjlmilana oftar en ekki a afreyingu frekar en frttaveitum, og kannski a s betra en ekkert.


Sguskoun Bandarkjamanna

Vi eigum a til Vesturlndum a framleia kvena sguskoun ea sgur og keyra hann svo llum milum, uppnefna sem eru me nnur sjnarhorn og reyna jafnvel a agga niur eim sem eru sammla.

etta gerum vi egar Bandarkin rust fyrst inn rak. etta gerum vi allt Kalda stri. etta gerum vi veirutmum. etta gerum vi dag, tilviki kranu.

Sem betur fer er ekki hgt a agga niur neinum Vesturlndum nema me v a drepa vikomandi, en jafnvel er nnast ruggt a sannleikurinn komi fyrr ea sar upp yfirbori.

Vandamli er miklu frekar a koma boskapnum leiis. Er best a skrifa bkur? Halda fyrirlestra? Stofna eigin fjlmiil? Reka hlavarp?

Norski blaamaurinnsne Seierstadvirist hafa fundi afer sem virkar og fr meira a segja vitl vi sig birt. Hn er me ara sguskoun en Bandarkin og fylgitungl eirra. Mr snist hn hafa margt gott til mlanna a leggja. Fyrir ekki lngu las g tvr bkur um vegfer Bandarkjamanna og annarra rsaraila, eins og slands, Miausturlndum, Afrku og var,Fool’s Errand: Time to End the War in AfghanistanogEnough Already: Time to End the War on Terrorism, bar eftirScott Horton (sem skrifar nna bk um undanfara og adraganda innrsar Rsslands kranu, og er hgt a heyra meira um hr). Norski blaamaurinn segir hluti sem g kannast vi r essum bkum og g fagna v.

Er Morgunblai eitthva byrja a endurskoa tilgang sinn samflaginu? g vona a. nlegri grein Krossgtum, Blaamenn og fllinn herberginu, er fari rkilega ofan saumana v hvernig fjlmilar hafa sviki okkur neytendur frtta veirutmum og enn er haldi fram og stust vi nlega frtt Morgunblasins um rannskn rskunum tahring kvenna kjlfar sprautu. Vonandi leiddi greinin til ess a ritstjrn Morgunblasins fr a skrifast um a hvernig blai getur agreint sig fr borguum blaamannafulltrum lyfjafyrirtkja.

rak, veira, krana, Afganistan, loftslagsml, Srland, kynskipti, fartlvur frgra eiturlyfjaneytendra og margt anna er hluti af lngum lista umruefna sem fjlmilum er ekki treystandi fyrir. Sjlfstir blaamenn eins og hin norskasneSeierstad ttu miklu frekar skili athygli okkar, hvort sem vi erum sammla eim ea ekki. Sguskoun Bandarkjanna sur.


mbl.is Finnst hn svikin og yfirgefin
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband