Bloggfrslur mnaarins, gst 2020

Uppskriftin

Um daginn birtist Viskiptablainugt grein eftir Steinar r lafsson, fyrrverandi markasstjra Orkunnar og nverandi srfrings hj Viskiptari slands. ar rir hann reynslu Eista af umbtum hagkerfinu og segir meal annars:

En hver tli su innihaldsefnin essum hrifarka eistneska buri? Me takmarkaar nttruaulindir var kvei a ba annig um jarveginn a hann vri sem nringarrkastur fyrir einstaklingsframtaki. M ar nefna flatan tekjuskatt, niurfellingu opinberra gjalda, ahald kostnai hins opinbera og auvelda stofnun og rekstur fyrirtkja. Innan menntakerfisins hefur frelsi svo a miklu leyti veri sett hendur kennarans frekar en stareyndarlrdm aalnmskrr. Eins og vi ekkjum t.d. fr Finnlandi.

Miki rtt, en a er svolti meira bak vi essa sgu og a hvernig Eistland bkstaflega flaug r grum rstum kommnismans og inn velmegandi og opi hagkerfi. Meal annars segir rum sta(hersla mn):

Laar [prime minister] was politically nave enough to put the theories into practice. Instead of worrying about winning trade wars, he unilaterally disarmed by abolishing almost all tariffs. He welcomed foreign investors and privatized most government functions (with the help of a privatization czar who had formerly been the manager of the Swedish pop group Abba). He drastically cut taxes on businesses and individuals, instituting a simple flat income tax of 26 percent.

Einnig:

These reforms were barely approved by the legislature amid warnings of disaster: huge budget deficits, legions of factory workers and farmers who would lose out to foreign competition. But today the chief concerns are what to do with the budget surplus and how to deal with a labor shortage.

Taki eftir: Vi stjrnvlinn var sgukennari sem hafi lesieina bk eftir Milton Friedman, skoa og hugleitt af hverju sum rki eru auug mean nnur eru a ekki, las uppskriftina a auskpun og fylgdi henni.

Ea eins og segir Wikipedia:

Laar claims the only book on economics he had read before becoming prime minister at the age of 32 wasFree to Choose by Milton Friedman.

Meira urfti ekki til, raun. Eistland aut inn ntmann og er dag talimealfrjlsustu hagkerfa heims mlikvara efnahagslegs frelsis [1|2](flokki me Norurlndunum og Norur-Evrpu).

Eistlandi fundu menn uppskrift og fylgdu henni. mean Eistarnir halda v fram er framt eirra bjrt. Og hi sama gildir um arar jir. etta er ekki flki nema fyrir stjrnmlamenn.


Kylfan og hkjan

Rkisvaldi m eiga a. a er duglegt v a brjta ftur manns og rtta honum svo hkjur og segja: Sju n bara hva rkisvaldi er gott og nausynlegt fyrir ig! n ess hefir ekki fengi hkjur!

Forstisrherra hefur ranglega sagt aveiru vri hvergi nrri loki, og btti vi:„En egar henni lkur er okkar markmi a hgt veri a segja a saman hafi okkur tekist a vernda heilsu, efnahag og frelsi okkar annig a jlfi allt veri fyrir sem minnstum skaa og jinni takist a vinna hratt til baka a sem tapast hefur essum faraldri,“ og bur ar me fram hkjur svo samflagi geti gengi n.

a er rtt a upphafi faraldurs var gengi rsklega til verks.

En framhaldinu tk eitthva anna vi en upphaflega st til: A fletja t krfu. Allt einu var markmii a halda loftborinni og brsmitandi veiru alveg burtu, jafnvel tt a hafi fljtlega komi ljs a hn fer aallega illa mjg aldra flk og flk me veikt nmiskerfi af msum stum.

Allt einu tldu slensk yfirvld sig geta stjrna verinu, ef svo m segja.

En blaamenn eru byrjair a spyrja og veita ahald. a er gott.


mbl.is Forgangsraa heilbrigi jarinnar
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Einn ingmaur stjrnarandstu

g hef teki eftir v undanfarnar vikur a a er a trappast upp svolitla stjrnarandstu Alingi eftir frekar daufa frammistu ar t essarar rkisstjrnar.

essi nja stjrnarandstaa er a veita mjg mlefnalega og yfirvegaa gagnrni strf meirihlutans og gjarnan ingsins heild sinni. sama tma er hn hvss og tti a hitta mark hj vieigandi ailum.

essi stjrnarandstaa er um lei ekki stjrnarandstaa v hn er hluti af rkisstjrnarflokki, og stjrnarandstaa essi styur sitjandi rkisstjrn. a mtti frekar kallaessa stjrnarandstu ahaldshp sem tekur tt v ga sem lagt er fram Alingi en spyrnir vi ftum ef eitthva heppilegt er lei mefer ess ea er gangi hj stjrnsslunni.

a var lngu ori tmabrt a Alingi risi einhvers konar mlefnaleg en um lei hvss gagnrni upp r essum hefbundnu skotgrfum. a er llum til hagsbta.

Takkli Bjrn Krason fyrir a standa lappirnar, og til hamingju me afmli gr!


Tilfellafaraldur, ekki veirufaraldur

N safna menn undirskriftum gegn sttkv feralanga. a er gott. Umran um sttvarnarrri arf a vera galopin, gagnrnin og snerta llum fletum mlsins.

Um lei og g fagna essu innleggi umruna vil g benda svolti myndband sem er vgast sagt upplsandi - sj hr a nean.

arna er stuttu mli bent a tt menn su a greina mrg tilfelli, af v menn eru a leita og prfa fullu, er fjldi dausfalla svo gott sem nlli. Hfundur myndbandsins leggur etta unga herslu:

Fjldi tilfella er ekki vsbending um fjlda dausfalla!Ekki lengur!

Menn eru einfaldlega a prfa mjg miki og finna veirur, ea leifar af veirum, fjlda manns sem er hreinlega vi gta heilsu.

Hann kallar etta "casedemic" sem einskonar andstu "epidemic" og snir mrg sannfrandi dmi um slkt. Sem dmi m benda myndina hr a nean. "Hllinn" snir fjlda tilfella, mean "dalurinn" snir fjlda dausfalla.

casedemic

upphafi faraldursins ni veiran mrgum, srstaklega eim sem voru veikastir fyrir veiruskingum (af llu tagi; Svj er mealaldur eirra sem hafa ltist vegna COVID-19 nlgt nru). En svo gekk veiran einfaldlega yfir. En fru menn a prfa aftur og fundu fjlda tilfella. Nr "hll" myndast, en enginn dalur!

g vona a menn su a n essu og bregist rtt vi kjlfari. Miki er hfi.


mbl.is Safna undirskriftum gegn sttkv
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Fyrsta veiran til a sigra mannkyni

Getur veri a hin frekar almennt s skalausa COVID-19 veira veri fyrsta veiran mannkynssgunni sem hefur betur?

Ekki me v a drepa sjlf heldur me v a senda manninn inn peningaskpinn honum til varnar, loka og lsa og kfa hann r srefnisskorti.

Bluefni verur ekki lausnin.

Landamralokanir vera ekki lausnin.

Gjaldrot og atvinnuleysis vera ekki lausnin.

Eina lausnin verur s a leyfa ungu og heilbrigu flki a f veiruna, lra hana og breytast annig mannlega hlfiskildi fyrir vikvmustu hpana.

͠alveg hreint frbrri grein er etta ora svona:

Under the vaccine scenario, the right strategy is to protect the elderly and other high-risk groups until they are protected by herd immunity, while the younger generations keep society afloat. Under the second scenario of natural immunity, the right strategy is to protect the elderly and other high-risk groups until they are protected by herd immunity, while the younger generations keep society afloat. If these two strategies sound about the same, they are.

Og sar:

The one important thing that we do know is the enormous risk difference by age. Covid-19 is a formidable enemy, and in any war, one must take advantage of the opponent’s weaknesses. That weakness is the near inability of the virus to kill younger people. Hence, it is the young adults among us that must stand in the front line as we fight this enemy. If not, we will have many more casualties than necessary.

mjg stuttu mli: Ltum okkur hraustu og sem yngri eru standa framvararlnunni og taka vi strskotahr veirunnar mean eir eldri og sjku eru skjli. egar vi erum bin a standa af okkur veiruna erum vi bin a mynda skjaldborg utan um heilsuveilli sem geta um lei sni aftur opi og frjlst samflag, varin af hjarnmi okkar hinna.

etta er eina raunhfa leiin.


mbl.is Greindist aftur me krnuveiruna
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

A sj hi snilega

Frdric Bastiat(1801-1850), franskur stjrnmlaheimspekingur,ritai eftirfarandi orsem ttu a vera llum umhugsunarefni:

In the department of economy, an act, a habit, an institution, a law, gives birth not only to an effect, but to a series of effects. Of these effects, the first only is immediate; it manifests itself simultaneously with its cause - it is seen. The others unfold in succession - they are not seen: it is well for us if they are foreseen. Between a good and a bad economist this constitutes the whole difference - the one takes account of the visible effect; the other takes account both of the effects which are seen and also of those which it is necessary to foresee.

Af hverju skiptir etta mli? Af hverju skiptir mli a sj hi snilega og taka athyglina af v augljsa?

J, v oft hafa gjrir okkar afleiingar sem blasa ekki vi. g gti t.d. skoti r fallbyssu og s kluna jta af sta og r sjnmli. En klan lendir einhvers staar og veldur sennilega einhverjum skemmdum ea jafnvel dausfllum. g hefi tt a sj a fyrir en g valdi a einblna a sem blasti vi: A fallbyssuklan yfirgaf mig og hvarf r sjnmli.

Svona haga stjrnmlamenn sr iulega. eir leggja skatta ea setja reglur sem yfirborinu lta sakleysislega t. Rki fr meiri peninga og getur ri embttismann ea byggt br. Reglan flir flk fr einhverri iju, t.d. reykingum ea hollustu. Mlinu loki! En hva ef hinn hkkai skattur svipti efnaltinn mann matarpeningum snum? Ea dr r eftirspurn eftir bifvlavirkjanum sem sr n fram atvinnuleysi? Hva ef hin nja regla leiddi til ess a lgleg verslun lokai og lgleg sala fkk bbt?

veirutmum er etta jafnvel enn mikilvgara. Flki er sagt a vera heima og fyrirtkjum tt t gjaldrot. Hva gerist? J, hi snilega ltur sr krla. Flk fremur sjlfsmor. Sumt leiist t glpi og rvntingu.

Var hgt a sj a fyrir? J, og a geru margir. Og fyrr ea sar kemur hi sa upp yfirbori. Til dmis eru menn n a komast a v a skiptum fyrir a hafa fengi hjartasjklinga sjkrahsum var flk einfaldlega a hrkkva upp af heima hj sr, dauskelka um a fara t r hsi.

Einn einstaklingur sparai sr veirusmit. Annar d r lknanlegu meini heima hj sr.

Kemur etta, og svipaar afleiingar lokunar samflagi, vart? eru menn bnir a einblna hi snilega - veiru - en sj ekki hi snilega. a er slm hagfri og a er slm samflagshnnun.

Munum a framhaldinu, og sem vustu samhengi.


ri er 2013 og standi er erfitt

ri er 2013.Sk flensa herjar landsmenn, meal annarra veira. Hn minnir helst flensuna sem gekk ri 2009, svo slm var hn! Forstjri Landsptalans segir svo fr, samtali vi Frttablai (bls. 6):

Bjrn Zoga, forstjri LSH, segir standi sptalanum erfitt en viranlegt. Tplega fjrutu sjklingar eru einangrun ar vegna inflensu, RSveirunnar og nrveirunnar. Hann segir standi svipa a hluta til rsins 2009 egar svnaflensufaraldurinn gekk yfir landi. „ stum vi raun tpar v a var svo miki af flki ndunarvl og gjrgslu, en a er ekki eins miki um a nna,“ segir hann. „En san hfum vi urft a minnka okkur og nna eru svo margir sem eru a ba eftir einhverju ru inni bradeildunum. a er tluverur munur.“

Erfitt, en viranlegt. Maurinn var sjlfur a sinna sjklingum og f upplsingar beint .

„g hitti mna sjklinga, tala vi flk og fylgist me astunni,“ segir hann. „Svo maur s ekki a f etta allt r Excel-skjlum.

Vel mlt!

Sptalinn var einfaldlega a takast vi erfitt stand. standi var j skrra en ri 2009 egar rosalega margir voru ndunarvl, vegna flensu og annars.

dag er einn einstaklingur sptala vegna COVID-19 (sennilega eldri borgari me veikt nmiskerfi). Einn! Og enginn gjrgslu. Enginn! En lkt rinu 2009 og 2013 er n bi a setja keju utan um samflagi til a verja a fyrir veiru sem menn eru, rtt fyrir allt, komnir me svolitla reynslu af. Heilu fyrirtkin eru lei gjaldrot og fyrir mrg sund slendinga blasir vi atvinnuleysi.

egar menn setja hlutina ekki samhengi missa menn sjnar af raunveruleikanum. Og raunveruleikinn er s a a er bi a skera handlegginn af til a losna vi sr puttanum.


mbl.is Kannski fjrar en alls ekki tu
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Hverjum er ekki d****usama

Nokkrar vinkonur hittust, boruu saman og fr spa. r birtu af v myndir. etta gerateljandi einstaklingar hverjum einasta degi. g geri eitthva svipa um daginn. Faru samflagsmilasurnar og sr hrgur af myndum af flki a bora saman og leika sr saman.

En nei, bddu n vi, ein hpnum er rherra!

2 metra reglan, sem segir a skyldir og tengdir ailar geti kurteisislega bei um a f a vera 2 metra fjarlg fr hvor rum, ekki virt!

Reglan, sem er svohljandi, brotin!

ar sem ekki er hgt a tryggja 2 metra fjarlg milli tengdra einstaklinga me fjldatakmrkun veri krafist notkunar andlitsgrmsem hylur nef og munn.

Ea, bddu n vi, essi regla ekki vi um hitting vina. Jafnvel tt einn vinahpnum s rherra, ingmaur ea sjlfur pfinn. Svo m ekki bara lta vinkonurnar frii nna?


mbl.is Myndir af vinkonunum tengist ekki kostun
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Hva er a eins meters reglunni?

egar yfirvld setja lg ea gefa t fyrirmli er mlst til ess a au gti mealhfs - innleii ekki strangari reglur og viurlg en hfir tilefninu.

annig er t.d. ekki stungi steininn fyrir a leggja lglega, ea gefin svoltil sekt fyrir a berja mann til daua. ess sta er sekta fyrir a leggja lglega og stungi steininn fyrir a taka lf.

Nna gengur veira um heimsbyggina, eins og svo oft ur, en a essu sinni veira sem menn telja sig ekki vita miki um (rtt fyrir yfir 6 mnaa flakk hennar milli flks af llum strum og gerum). Af v tilefni hafa slensk stjrnvld kvei a setja hina svoklluu 2 metra reglu. Ekki 2 metra lg. Ekki 2 metra vimi. 2 metra reglu. Sem sagt: Ef vilt 2 metra ttu a f 2 metra. Ef vilt ekki hugsar ig um.

Gott og vel.

Danmrku er svipu regla gangi. Hn heitir 1 metrareglan.

Hva er a henni? a mtti alveg spyrja sttvarnarlkninn slandi t a.

sumum rkjum heitir reglan 1,5 metir. Hva er a henni?

Kannski er hinn slenski sttvarnarlknir me meiri og betri vsindi farteskinu en sttvarnarlknar annarra rkja.

En a mtti kannski spyrja hann.

a blasir a vsu vi a sttvarnarlknir er orinn hundleiur v a vera gerur a blrabggli fyrir lamandi agerir gegn atvinnulfi og hagkerfi slands. etta kom m.a. fram v a hann taldi upp nuvalkosti fyrir stjrnvld, en ekki bara einn, seinasta minnisblai snu, og vonaist sjlfsagt til a stjrnvld veldu ekki endilega hrustu takmarkanirnar. hinn bginn er athyglin gt, og Flkaoran.


Opinbert eftirlit

Hva gerist egar hi opinbera treystir ekki borgurunum?

Hva gerist egar mennreyna a gera ahald neytanda arft me v a blstimpla allt me opinberum leyfisbrfum?

a sem gerist er a heiarlegt flk jist.

a flkist regluverkinu, missir lfsviurvri og leitar nir btakerfis. a httir a taka httu og v a vonast eftir verlaunum neytenda og fer a feta rngt einstigi regluverksins.

Sem dmi m nefna raunir eiganda Microbar keyrir n brabirgaleyfi eftir a hafa ekki fengi rekstrarleyfi vegna vanrktrar ttektar 18 ra gmlum framkvmdum sem enginn getur sagt fr lengur.

En eflaust eru dmi fleiri. Og raunar veit g af dmum um slkt, t.d. um fiskb sem fddist andvana eftir a hafa dregist inn milli tveggja og riggja opinberra leyfisveitenda sem sugu allt stofnf t r fyrirtkinu.

Einn slenskur athafnamaur orai rttkar breytingar regluverkinu seinustu ratugi svohljandi:

etta er nr tmi, hr ur gtu menn opna og svo var fari yfir etta en n m ekkert gera fyrr en ll leyfi eru komin.

etta er rttk breyting. Hn er lka rkstudd. slensku bankarnir fru lbeint hausinn ri 2008 rtt fyrir a hafa ll tilskilin leyfi og hafa staist ll opinber prf. Opinber leyfi tryggja ekki gegnsoinn kjkling og hrein klsett. Slkt tryggja neytendur fr degi til dags. Hi opinbera gti sinnt eftirliti og tryggt a landslgum s fylgt en opinber rekstrarleyfi eru gagnslaus pappr. etta vissu menn kannski betur einu sinni, en ekki lengur. Og opinberir starfsmenn vita a v fleiri sem eyublin eru, v meira er starfsryggi eirra sjlfra.

En Microbar er opinn bili rtt fyrir vntun ttekt 18 ra framkvmdum sem enginn kannast vi nema pappr. Skl fyrir v!


mbl.is Fann ekki til sektar og hlt rekstrinum fram
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband