Bloggfćrslur mánađarins, nóvember 2010

Ásakanir á víxl

"Tilfćrsla verkefna" frá miđlćgri ríkisstjórn til dreifđra sveitarstjórna er mér yfirleitt ađ skapi, a.m.k. sem hugmynd. Sveitarfélög ćttu frćđilega séđ ađ vera í betri stöđu til ađ veita nánast alla ţjónustu eđa ađgengi ađ henni í gegnum útbođ og annađ. Ţau ćttu ađ geta sýnt stćrri sveigjanleika og ađlaga ţjónustu ađ íbúum og ađstćđum.

En íslenskur veruleiki er nokkuđ annar.

Sveitarfélög nota yfirleitt "ný verkefni" til ađ afsaka stjórnlausa skuldasöfnun og bruđl og afsaka ţađ međ ţví ađ ríkiđ hafi ekki látiđ "nćgjanlega stóra tekjustofna" fylgja hinum auknu útgjöldum. Gildir ţá einu ađ á undan hafi menn fundađ og fundađ og samiđ um hver einustu blýantakaup til ađ komast ađ "réttri" niđurstöđu um tilflutning á fé skattgreiđenda úr ríkissjóđi í skuldsetta sjóđi sveitarfélaga.

Sveitarfélög bćta "tilfćrslu"-afsökuninni gjarnan ofan á "sameiningar"-afsökunina til ađ safna skuldum. Sameiningarafsökunin gengur út á ađ sópa mörgum sveitarfélögum saman í fá og stór, međ stćrra lánstraust, sem geta skuldsett sig meira til ađ byggja ennţá stćrri mannvirki. 

Og af ţessum ástćđum er ég orđinn mjög tregur til ađ styđja tilfćrslu á verkefnum hins opinbera (sem mörg hver eru algjör óţarfi í sjálfu sér, en ţađ er önnur saga) og enn tregari til ađ styđja sameiningu sveitarfélaga. Hvort tveggja er notađ sem afsökun fyrir stjórnlausu bruđli hjá hinu opinbera. 


mbl.is 10 milljarđar til sveitarfélaga
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Skattaskrúfan hert í botn

Stjórnmálamenn á Íslandi virđast flestir hverjir ćtla ađ herđa skattaskrúfuna í botn, helst svo mikiđ ađ fólk brotnar undan álagningunni og ţarf ađ koma skríđandi á hnjánum eftir "ađstođ" frá hinu opinbera.

Ţetta var fyrirsjáanlegt, sérstaklega í Reykjavík. "Besti flokkurinn" afhjúpađi sig snemma sem dćmigerđur vinstriflokkur sem safnar skuldum, hćkkar skatta og kennir fráfarandi stjórnvöldum um. Ekkert frumlegt, nýtt eđa ferskt viđ ţađ. Bara dćmigerđ vinstristjórn eins og í langflestum öđrum sveitarstjórnum á Íslandi, og auđvitađ á Alţingi.


mbl.is Útsvarshćkkanir í undirbúningi
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Bankar ţurfa ađ keppa í trausti

Ţađ ćtlar ađ síast seint inn, en ţađ mun ţurfa ađ síast inn, ađ bankar eiga núna ađ keppa í trausti en ekki eftir ţví hversu vel ţeir uppfylla holótt opinbert eftirlit.

Ţetta rann upp fyrir einhverjum dönskum bönkum eftir hruniđ. Ţeir best reknu sögđu hátt og skýrt "nei takk" viđ opinberum lánum. Dćmi:

Lĺn & Spar Bank A/S har besluttet at takke nej til regeringens tilbud om lĺn til hybrid kernekapital pĺ dagens bestyrelsesmřde.

(Af hverju segir banki nei takk viđ ódýru lánsfé frá ríkinu? Af ţví fylgja líka allskyns afskipti af rekstri bankans, auk ţess sem slík lántaka fćr heilbrigt tortryggna viđskiptavini til ađ óttast um sparifé sitt.)

Ég vona ađ MP banki leysi sín mál gangvart hinu opinbera og segi viđskiptavinum sínum skýrt og skilmerkilega frá ţví af hverju hiđ opinbera setur spurningamerki viđ eiginfjárhlutfall bankans. Íslenskt bankakerfi má ekki viđ ţví ađ missa einu pólitískt frjálsu vinina í hinni sósíalísku eyđimörk sem fjármálastarfsemi á Íslandi er í dag. 


mbl.is Ćtla ađ styrkja eiginfjárgrunn MP banka
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Í kjölfar talningar

Kjörstjórn býst viđ ađ ljúka talningu á morgun. Ţađ er ágćtt. Ţá er ţađ sjónarspil búiđ.

Í kjölfariđ gćti veriđ athyglisvert ađ gera kjörseđlana ađ opinberum gögnum, t.d. međ ţví ađ birta öll ţau gögn og gröf sem talningarvélarnar spýta út úr sér. Menn gćtu ţá leikiđ sér ađ ţví ađ finna eigin uppröđun og leika sér međ atkvćđin og sjá ţannig hvađ eru margir kjósendur á bak viđ hvern međlim stjórnlagaţings, hversu margir fengu mörg atkvćđi en duttu samt út vegna talningarreglana og fleira í ţeim dúr. Og síđast en ekki síst: Sjá hvernig stjórnlagaţing hefđi veriđ samsett ef ekki hefđi komiđ til kynjajöfnunar.

Ţannig mćtti fá mikla vitneskju út úr ţessum kosningum og ţar međ einhvern örlítinn tilgang međ allri ţessari rándýru ćfingu í ábyrgđarflótta stjórnmálamanna. 


mbl.is 36,77% kosningaţátttaka
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Rétt hjá Ragnari og loksins segir einhver hiđ augljósa

Nánast allar ákvarđanir ríkisstjórnarinnar hafa veriđ rangar. Ţađ er nánast óumdeilanlegt. En um leiđ er ţađ skiljanlegt, ţví ríkisstjórnin vinnur ekki ađ ţví tćknilega markmiđi ađ endurreisa hagkerfi Ísland, heldur ađ ţví pólitíska markmiđi ađ breiđa ríkisfađminn út sem víđast.

Ríkisstjórnin veit ađ hún fer frá viđ nćstu kosningar. Gjaldeyrishöft og vaxandi skuldir ríkissjóđs framlengja kreppuna og koma fleirum á opinbera framfćrslu. Fólk á opinberri framfćrslu er gjarnan duglegt ađ kjósa vinstriflokka. Ríkisstjórnin er ađ framlengja kreppuna til ađ búa til traustan kjósendahóp fyrir sjálfa sig í ţarnćstu kosningum (međ ţá von í brjósti ađ nćsta ríkisstjórn ráđi ekki viđ ađ taka til eftir núverandi ríkisstjórn).

Um hagstjórnarmistökum verđur nánast ekki deilt. Ţađ vita allir ađ hćkkandi skattar og flóknara skattkerfi dregur úr skattheimtu. Ţađ vita allir ađ fleiri skattar og hćrri senda fjármagn í felur og vinnuna út á svarta markađinn. Hver einasti Íslendingur sem rekur heimili, ţar á međal ţeir sem manna stjórnarmeirihlutann á Alţingi í dag, veit ađ til ađ byggja upp fjárhaginn ţarf ađ draga saman útgjöld og greiđa niđur skuldir. Samt er ţetta ekki gert hjá ríkissjóđi.

Hagfrćđiprófessorar geta alveg hvílt sig frá umrćđu um hagstjórn ríkisstjórnarinnar. Sú hagstjórn er í molum ţví hún er einfaldlega ekki mikilvćg fyrir ríkisstjórnina miđađ viđ pólítískt markmiđ hennar, ađ búa til kjósendahóp á opinberri framfćrslu.


mbl.is Segir ákvarđanir ríkisstjórnarinnar rangar
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

'Verđbólguskotiđ' er ekki komiđ ennţá

Ennţá lepja menn upp sömu hagfrćđina og fyrir hrun. Sú hagfrćđi gengur út á ađ verja einokun ríkisins á peningaútgáfu, predika mikil og jákvćđ áhrif opinberrar peningaprentunar og kalla hćkkun verđlags "verđbólgu", sem er rangt ţví "verđbólga" er aukning á peningamagni í umferđ sem leiđir til verđhćkkana (vegna rýrnandi kaupmáttar hverrar krónu).

Greining Íslandsbanka telur ađ gjaldeyrishöftin megi afnema án ţess ađ stórkostlegar hreyfingar í átt til verđrýrnunar krónunnar muni eiga sér stađ. Ţađ má kalla bjartsýni. Seđlabanki Íslands grefur sér ć dýpri gröf međ hverjum deginum sem gjaldeyrishöftin eru utan um hagkerfiđ á Íslandi. Sú hola verđur ekki fyllt án sársauka og ţess sem bankamenn kalla "verđbólguskots". 

Annars er ánćgjulegt ađ sjá ađ menn rifja upp hinn mikla og sjálfbćra stöđugleika og uppgangs sem var hér á landi í upphafi aldarinnar. Ţá var uppgangur á Íslandi sem byggđist ekki á peningaprentun/innflutningi og ofurskuldsetningu heldur raunverulegri verđmćtasköpun í sífellt frjálsara hagkerfi. 


mbl.is Lítil innistćđa fyrir verđbólgu
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Hagvöxtur á hvađa forsendum?

Núna keppast allir "hefđbundnir" hagfrćđingar viđ ađ spá hagvexti á Íslandi á nćsta ári. Ţeir deila bara um ţađ hvort talan verđi 1%, 2% eđa 3%. Rökin fyrir plústölunni, hver sem hún svo sem er, eru á sömu nótum: Neysla eykst, einhver fjárfesting byrjar ađ taka viđ sér og hiđ opinbera heldur áfram ađ eyđa peningum.

En hvernig má ţađ vera? Skuldir íslenskra heimila og fyrirtćkja eru ennţá í himinhćđum. Mörgum fyrirtćkjum er haldiđ á lífi af bönkum og lánum. Heimilin fleyta sér áfram á seinustu krónunni og mörg eru í vanskilum og sér ekki fyrir endann á ţví enda ekki búiđ ađ gera upp neitt ađ ráđi.

Krónan er í gjaldeyrisböndum og ţađ skilar sér í fölsku gengi krónunnar. Ríkiđ er ennţá ađ taka tugi milljarđa lán og mun gera ţađ nćstu árin samkvćmt samkomulag viđ t.d. Alţjóđagjaldeyrissjóđinn, en sá sjóđur krefst ţess ađ bankakerfiđ geti áfram sogiđ spena skattgreiđenda ţar til úr blćđir.

Í stuttu máli: Skuldsett neysla og aukin ríkisvćđing hagkerfisins er ađ drepa hagkerfiđ og pólitískt markmiđ ríkisstjórnarinnar er ađ halda áfram á ţeirri braut ţar til ESB samţykkir ađ setja okkur á spena ţýskra skattgreiđenda. Almenningur getur étiđ ţađ sem úti frýs á međan pólitíska elítan fćr sínu fram. 


mbl.is Tćplega 2% hagvöxtur 2011
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Fyrirsjáanleg ţróun

Until and unless we return to the classical gold standard at a realistic gold price, the international money system is fated to shift back and forth between fixed and fluctuating exchange rate,s with each system posing unsolved problems, working badly, and finally disintegrating. And fueling this disintegration will be the continued inflation of the supply of dollars and hence of American prices which show no sign of abating. The prospect for the future is accelerating and eventually runaway inflation at home, accompanied by monetary breakdown and economic warfare abroad.

Ţessi lýsing Murray N. Rothbard á örlögum pappírspeninga nútímans virđist ćtla ađ rćtast. Rothbard virđist ćtla ađ reynast sannspár. Ćtli međöl hans viđ vandrćđum pappírspeninganna eigi ţá ekki viđ rök ađ styđjast?

This prognosis can only be changed by a drastic alteration of the American and world monetary system: by the return to a free market commodity money such as gold, and by removing government totally from the monetary scene.

Pappírspeningakerfi seđlabanka heims er ađ lyppast niđur samkvćmt spádómum ţar ađ lútandi. Almenningur er byrjađur ađ tortryggja bođskap "véfréttanna" í seđlabönkum heims og farinn ađ flytja sparnađ sinn og fé yfir í eitthvađ sem verđur ekki fjölfaldađ međ innslćtti í tölvu, t.d. gull og silfur. Kerfiđ mun hrynja aftur eins og ţađ hrundi eftir "dot.com bóluna" og "eignabóluna" og mun hrynja eftir núverandi lotu peningaprentunar. Bólurnar ţarf ađ ţenja meira og meira út til ađ ná tilćtluđum "áhrifum" og hrynja međ ţeim mun meiri skelli. Á endanum gefst almenningur upp.

Hvenćr? Sjáum hvađ setur.


mbl.is Kljúfi evruna í tvćr myntir
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Sátt hjá VG um ESB-stefnu Samfylkingarinnar

Steingrímur J. gerir nú enn eina tilraun til ţess ađ fá VG til ađ samţykkja stefnu Samfylkingarinnar (og ađ einhverju leyti Framsóknarflokksins) í ESB-málinu öllu međ öllu tilheyrandi. Sú stefna gengur út á ađ Ísland eigi ađ ganga í ESB, sama hvađ "býđst" í ađlögunarumrćđum viđ ESB, greiđi Icesave-reikninga hins ţá einkarekna Landsbanka Íslands til ađ halda Bretum og Hollendingum góđum, og taki ţátt í "frćđslu" ESB á Íslandi um eigiđ ágćti.

Steingrími J. hefur ekki tekist ađ sannfćra VG um ESB-stefnu Samfylkingarinnar ennţá. Reiđibréf, opinber og óopinber, eru ennţá ađ berast Steingrími. "Grasrótin" svokallađa er ennţá ađ ţrjóskast viđ ađ ţingmenn VG fylgi samţykktri stefnu VG á Alţingi. Kannski tekst Steingrími ćtlunarverk sitt í ţetta skipti. Kannski springur VG í loft upp. Spennan magnast.


mbl.is Bjartsýnn á ađ sátt náist
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Pólitískt markmiđ stjórnvalda: Viđhalda neyđarástandinu

Ţađ fjölgar hratt í hópi útlendinga sem sjá ţađ sem hvert mannsbarn á Íslandi veit: Ađ stjórnlaus skuldasöfnun og eilífar björgunarađgerđir á gjaldţrota fyrirtćkjum á kostnađ skattgreiđenda eru ekki leiđin til endurreisnar hagkerfis.

Ég segi ađ hvert mannsbarn á Íslandi viti ţetta. Vinstrimenn líka. Vinstrimenn hafa hins vegar pólitískar ástćđur (ekki efnahagslegar) fyrir ţví ađ keyra ríkissjóđ áfram á stjórnlausri skuldasöfnun og stórkostlegri útvíkkun hins opinbera "björgunar"nets. Pólitískt markmiđ vinstrimanna (hvar í flokki sem ţeir finnast) er einmitt ađ viđhalda eilífu "neyđarástandi" og ţannig smala sífellt fleirum undir verndarvćng hins opinbera. 

Eđa heldur einhver ađ gjaldţrota mađur á opinberri framfćrslu sé líklegur til ađ kjósa stjórnmálamenn sem bođa ađhald í rekstri og skerđingu á opinberum framfćrslum til ađ losa um einkaframtakiđ, međ ţeirri óvissu sem ţađ felur í sér fyrir einstaklinginn međ sitt ţrönga sjónsviđ?


mbl.is Lánshćfiseinkunn Íslands lćkkuđ
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Nćsta síđa »

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband