Bloggfćrslur mánađarins, október 2011

Krugman-kreditkortiđ

Paul Krugman, einn ađahöfundur kreppunnar, segir tvennt og bara tvennt ţegar hann er beđinn um ráđ:

  • Prentađu fleiri peninga.
  • Lánađu fleiri peninga.

Í Bandaríkjunum hafa menn fylgt ráđum hans í mörg ár. Húsnćđisbólan var ađ hans skapi. "Stimulus"-pakkar stjórnvalda eru ađ hans skapi. Aukin skuldsetning hins opinbera er ađ hans skapi, og raunar vill hann meira af henni.

Stjórnmálamenn og ađrir í valdamiklum stöđum taka glađir viđ ţessum ráđum Krugman, ţví ţau réttlćta gríđarleg opinber afskipti af hagkerfinu. 

Frćđahulan sem Krugman gefur óábyrgri hagstjórn er óspart notuđ.


mbl.is Evran hefđi ekki bjargađ
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Kínverjar vilja lána til Evrópu, gegn gjaldi!

Kínverjar vilja ađ sjálfsögđu lána ESB og einstaka Evrópuríkjum. Sem viđskiptahugmynd er ţađ sennilega ekki ţađ snjallasta sem ţeir gera, en sem pólitísk ađgerđ sé ég marga möguleika fyrir Kínverjana.

Kínverjar vilja til dćmis fá meira um ţađ ađ segja hvernig Norđur-Atlantshafinu verđur stjórnađ í framtíđinni, ţví ţeir vilja ađ skipin sín geti siglt ţar ţegar ísinn á Norđurskautinu hopar loksins (eitthvađ sem "módelin" hafa spáđ í mörg ár, en lćtur eitthvađ standa á sér í raunveruleikanum). Kínverjar ţurfa ađ komast ađ borđi ţeirra sem eiga lönd og sjó viđ Norđurskautiđ, og sjá sennilega ađ Evrópubúar verđi auđveldari ađgöngumiđi en t.d. Rússar, Bandaríkjamenn og Kanadamenn.

Evrópa getur líka ýmislegt. Ţar er mikil ţekking og ennţá einhver framleiđsla, t.d. í Ţýskalandi og Austur-Evrópu. Ţegar menn hćtta ađ prenta peninga eins og óđir og skattleggja eins og enginn sé morgundagurinn, og ţegar ţeir sem eru gjaldţrota hafa lýst sig gjaldţrota, ţá er hćgt ađ leyfa sér ađ vona ađ Evrópa nái sér aftur á strik. Kínverjar vilja eiga hlut í ţeirri endurkomu, t.d. međ ţví ađ geta gengiđ á Ţjóđverja ef einhver neitar ađ borga af lánum sínum.

Kínverjar eiga nú ţegar mest af skuldum Bandaríkjamanna og byrja smátt og smátt ađ herđa ađ ţeim um ađ byrja borga. Og ţegar Bandaríkjamenn neita, eđa borga međ seđlaprentun, ţá geta Kínverjar beitt Bandaríkjamenn pólitískum ţrýstingi. Kínverjar sjá ađ sósíalismi er hin nýja stefna Bandaríkjamanna, og hann ţýđir tollamúrar og hćkkandi skattar, en Kínverjar geta ţá beitt Bandaríkjamenn ţrýstingi um ađ halda viđskiptum viđ sig opnum. Rétt eins og Bandaríkjamenn neyddu Evrópu á sínum tíma til ađ stunda viđskipti viđ sig međ ţví ađ flengja ţá međ Marshall-ađstođinni.

Kínverjarnir eru ađ koma. 


mbl.is Mun Kína bjarga ESB?
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Prófessor Samfylkingarinnar

Stefán Ólafsson kemur reglulega fram á sjónarsviđiđ ţegar Samfylkingin ţarf ađ klćđa pólitískan ásetning sinn í frćđabúning.

Tölur hans og túlkanir hafa oft veriđ hraktar, en hann bregst viđ slíku međ ţví ađ ţegja, bíđa í nokkra mánuđi og skipta svo um "rannsóknar"efni.

Eins og fyrir einskćra tilviljun ţá falla rangir útreikningar hans og frumlegar túlkanir á gögnum alltaf mjög vel ađ stefnuskrá Samfylkingarinnar, og stundum Vinstri-grćnna.

Stefán er ţví orđinn ađ auđveldu skotmarki fyrir ţá sem hugsa ađeins skýrar og skipulegar. Dćmi:

Ţegar Stefán Ólafsson prófessor lýsti áhyggjum sínum af hćkkandi skattbyrđi á árunum áđur en Jóhanna og Steingrímur tóku viđ stjórn landsins var hann fyrst og fremst ađ lýsa ţví hve tekjur manna hefđu hćkkađ skarpt. Ţađ vandamál hefur vinstri stjórnin hins vegar tekist á viđ af einurđ.

Er Stefán ekki ađ stunda svipađa galdra núna međ gögnin sín?


mbl.is Segir viđsnúning í tekjudreifingu
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Engin lausn í sjónmáli

Bjartsýni fjárfesta er óţörf og verđur fljótlega horfin aftur.

Skuldakreppan fer ekki fyrr en gjaldţrota ríki lýsa sig gjaldţrota og draga marga lánadrottna sína niđur í leiđinni, eđa ţýskir skattgreiđendur taka á sig skuldirnar.  Hvorugt hefur gerst ennţá. Menn reyna ennţá ađ afneita raunveruleikanum og vona ađ peningaprentun, meiri skuldsetning og "bjartsýni" dugi til ađ halda aftur af honum.

Ţeir sem vilja kaupa hlutabréf eiga ađ bíđa ađeins eftir ađ verđ á ţeim hrynur aftur. Fjárfestar eiga ađ kaupa raunveruleg verđmćti á međan, t.d. olíu eđa gull. 


mbl.is Mikil hćkkun hlutabréfa
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Pólitísk afskipti af opinberu fyrirtćki? Getur ţađ veriđ?

Ţađ hefur komiđ mörgum á óvart ađ stjórnmálamenn hafi opinber og hávćr afskipti af stofnun í eigu ríkisins. Hvernig stendur á ţví?

Margir hafa sennilega látiđ plata sig til ađ trúa ţví ađ hćgt sé ađ reka opinbera stofnun eđa fyrirtćki á einhverju öđrum forsendum en forsendum stjórnmálamannanna sem fara međ eigendavaldiđ. Sú ranghugmynd er vonandi dauđ núna.

Á einum stađ segir um opinbert eignarhald:

Proponents of government enterprise may retort that the government could simply tell its bureau to act as if it were a profit-making enterprise and to establish itself in the same way as a private business. There are two flaws in this theory. First, it is impossible to play enterprise. Enterprise means risking one’s own money in investment. Bureaucratic managers and politicians have no real incentive to develop entrepreneurial skill, to really adjust to consumer demands. They do not risk loss of their money in the enterprise. Secondly, aside from the question of incentives, even the most eager managers could not function as a business. Regardless of the treatment accorded the operation after it is established, the initial launching of the firm is made with government money, and therefore by coercive levy. An arbitrary element has been “built into” the very vitals of the enterprise.

Ég tek undir hvert orđ.


mbl.is Páll tekur ekki starfiđ
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Fullyrđinga-Jóhanna situr áfram

Ég leyfi mér ađ fullyrđa ađ ofangreind úrrćđi munu duga til ađ bregđast viđ vanda langflestra heimila sem komast í vanda.

Ţetta sagđi Jóhanna Sigurđardóttir í byrjun árs 2009. 

Í dag leyfir hún sér ađ "fullyrđa" ađ ríkisstjórn hennar beri enga ábyrgđ á stöđu hagkerfisins á Íslandi,  rúmum 2 árum eftir ađ hún tók viđ (og töluvert fleiri árum eftir ađ flokkur hennar tók viđ mörgum ráđuneytum).

Hún leyfir sér einnig ađ "fullyrđa" ađ ESB sé töframeđaliđ viđ sjúkdómunum sem hún hefur smitađ íslenska hagkerfiđ og íslensk heimili af.

Jóhanna Sigurđardóttir ćtti kannski ađ fullyrđa minna og leyfa getumeiri stjórnmálamönnum ađ taka viđ brunarústunum sem hún skilur eftir sig.


mbl.is Jóhanna sjálfkjörin
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Ţrengt ađ öllum, ekki bara öryrkjum

Öryrkjabandalagiđ virđist loksins vera ađ vakna upp viđ ţann vonda draum sem ríkisstjórnin er. Vonandi bćtist ţá viđ ţann hóp sem sér ekkert verra en núverandi ríkisstjórn.

Auđvitađ hefur vinstristjórnin svikiđ allt sem hún lofađi upp í ermina á sér međ tilliti til kjarabóta hjá ţeim sem treysta á hiđ opinbera fyrir framfćrslu sinni. Vinstristjórnin hefur fyrst og fremst ţađ pólitíska markmiđ ađ koma Íslandi eins langt inn í ESB og hún getur á hennar eina og seinasta kjörtímabili. 

Niđursveifla hins íslenska hagkerfis stöđvast ekki fyrr en núverandi ríkisstjórn fer frá völdum og algjör viđsnúningur verđur á öllum hennar stefnumálum. 

Ríkiđ ţarf ađ draga sig saman um tugi prósenta. Ţađ má gera án ţess ađ fórna fyrst ţeim sem treysta á hiđ opinbera fyrir framfćrslu sinni. Til dćmis mćtti hćtta ađ bjarga bönkum međ fé og skuldsetningu skattgreiđenda. Ţađ vćri stór og mikil sparnađarađgerđ sem Steingrímur J. virđist ekki tilbúinn ađ leggja í.


mbl.is Enn ţrengt ađ öryrkjum
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Economic Depressions: Their Cause and Cure

Viltu vita hvađ veldur ţví ađ hagkerfi getur ţanist út og hruniđ og hvers vegna ţađ er ríkisvaldinu og seđlaprentun ţess ađ kenna?

Ţá ćttir ţú ađ sćkja og prenta út viđhengda skrá (52 blađsíđna PDF-skjal), eđa sćkja hana héđan, eđa lesa innihald hennar hér, eđa kaupa innihaldiđ hérna

Lengri textar međ sama bođskap finnast auđvitađ, en ţessi er stuttur og laggóđur og ţví ćtti enginn ađ hafa afsökun fyrir ţví ađ vađa í villu í umrćđunni um hagkerfiđ.


Skrár tengdar ţessari bloggfćrslu:

Já, hvers vegna ekki?

ESB er í fullkominni afneitun gagnvart skuldastöđu margra ađildarríkja sinna. Bókhald gjaldţrota ríkissjóđa segir ekki einu sinni alla söguna. Ţeir skulda yfirleitt mjög mikiđ, og eru skuldbundin enn meira. Skattkerfin hafa veriđ kreist í botn, og ráđa ekki viđ gríđarlegar afborganir af "lánum" sem eiga ađ bjarga ţeim frá greiđslufalli.

Í ţessu umhverfi er alveg viđ hćfi ađ fela upplýsingar fyrir markađsađilum, sem ESB vill samt ađ reiđi fé af hendi til ađ lána til gjaldţrota ríkja. Ţađ er a.m.k. engin ný geđveiki, bara áframhald á ţeirri geđveiki sem keyrir nú ţegar.

Nú fyrir utan ţá stađreynd, sem gleymist oft, ađ ţegar framkvćmastjórn ESB vill eitthvađ, ţá fćr hún ţađ. Ef einhver óţćgileg ţjóđaratkvćđagreiđsla flćkist fyrir, ţá er hún annađhvort endurtekin eđa sniđgengin.

Svo lífiđ heldur áfram í ESB eins og fyrri daginn, á međan sambandiđ hangir ennţá saman.


mbl.is Vilja banna birtingu lánshćfiseinkunna
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt

Tillaga sem nálgast lausn

Ţví miđur fyrir íslenska skuldara gerđi ríkisstjórnin leynilegt samkomulag viđ erlenda kröfuhafa bankanna um ađ afskrifa ekki kerfisbundiđ og ađ nota ekki afskriftir sem almenna ađgerđ.

Segjum nú sem svo ađ önnur ríkisstjórn tćki viđ. Vćri hún bundin af sama samkomulagi? Hver veit.

Hvađ sem ţví líđur, ţá nálgast ţessar tillögur ţingmanna Sjálfstćđisflokksins eitthvađ sem gćti virkađ til ađ vinda ofan af skuldaklafa íslensks almennings. 

Betri tillaga hefur samt komiđ fram, í grein frá Gunnlaugi Jónssyni, framkvćmdastjóra (birtist í Morgunblađinu 7. október 2010). Ţá grein má lesa í mynd viđhengdri ţessari fćrslu.


mbl.is Skattarnir lćkki
Tilkynna um óviđeigandi tengingu viđ frétt
Skrár tengdar ţessari bloggfćrslu:

Nćsta síđa »

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband