Bloggfrslur mnaarins, ma 2007

kaflega ngjuleg mtun hegun (ur) frjlsra einstaklinga

g oli ekki vindverki lyftum. eir eru e.t.v. ekki lfshttulegir en eir valda mr gindum.

g oli ekki oft fitu annars flks. a veldur mr e.t.v. ekki lkamlegum skaa en a nar heilsusamlega geheilsu mna a vita af ru flki stfla kransar snar.

Umferarmengun fer rosalega taugarnar mr. Hn veldur mr lkamlegum skaa en kemur ekki veg fyrir a g htti mr t umferina hverjum degi.

Box er mjg httuleg rtt og skaleg fyrir sem stunda hana. Hfumeisli og anna eins er ekki gott ml. g hef sterkar skoanir v sem anna flk gerir til a hreyfa sig og virkja keppnisandann sr .

Reykingar skemmtistum fara miki taugarnar mr. g oli ekki lyktina og veit a r valda mr lkamlegum skaa (tt erfitt hafi reynst a f a stafest me rannsknum). Mr tti vnt um a losna vi persnulegan pirring minn og ann lkamlega skaa sem felst skemmtistaa- og ijuvali mnu um helgar.

Er lausnin llum essum gindum og allri essari frjlsu eyileggingu eigin heilsu a setja lg um hinar pirrandi og frjlslega skalegu athafnir?

Eru mrk ess sem rki "m" (rtt fyrir stjrnarskr) setja lg um ekki strkostlega opnu? Ea hva kemur nst? Bann ti feitum mat? Bann blti? Bann ekki-kristinlegri hegun?

g held a bann-sinnum vri hollt a setjast niur og hugleia a takmarkalausa stjrnlyndi sem rkinu opnast me v a afnema einkaeignarrtt og athafnafrelsi slandi. a "virkai" eflaust rlandi og Svj, en ef a er kalla "rk" er rkhugsun undanhaldi, og stainn kominn plitskur rtttrnaur beislaur.


mbl.is Reykingabann skemmtistum gti skili milli feigs og feigs
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Tilvitnun dagsins

Vefjviljinn kveur gamla og ga vsu dag (#):

Lkingin meinsemdinni sem rkisstyrkirnir valda er auvita meiri rkisstyrkir.

Bndum lka a bjarga fr hinu hrmulega landbnaarkerfi me auknu fjraustri a. Sjkrahsunum "fjrsveltu" a bjarga fr bilistamenningu og flki sofandi t gngunum me meira fjraustri r rkissji. Meinsemdir rkisstyrkjanna hljta bara eitt lknisr: Fleiri rkisstyrki. Er etta ekki form af sturlun?


Rkisafskipti og ekkert anna

Hva gerist egar rkinu er "leyft" a skipta sr af ofbeldislausum athfnum einstaklinga?

Svari: Rki treur puttunum allskonar frjls samskipti milli vingara einstaklinga!

slendingar ekkja etta vel. slandi getur ekki hver sem er selt hverjum sem er fenga drykki. slandi er eigendum hseigna ekki leyft a ra reykingahegun gesta sinna n afskipta hins opinbera. slandi arf a greia rkinu gjld og skatta ef vara er seld fr einum aila til annars. slandi m ekki lkna sjka menn n viurkenndra pappra og leyfa, og ekki hgt a greia fyrir hvaa lkningu sem er hvaa htt sem er.

slandi taka brum gildi lg sem banna me lgum flki a hleypa ru flki inn hseign sna til a reykja. Pllandi eru barnamyndir undir rannskn yfirvalda (og gtu tt httu a vera bannaar) af v rki kva a a vri athyglisvert - jafnvel "nausynlegt".

Sem betur fer hef g hugsa, lesi og heyrt a sem dugir til til a sannfra mig um a rkisvaldi er ekki rttltanlegt me gildum rkum sama hva. Heildarmyndin er ljs fyrir mr. v miur gildir a ekki almennt um alla. ess vegna hneykslast menn hegun plskra stjrnvalda. a geri g ekki. Fyrir mr er hn rkrtt og elileg afleiing ess a menn umbera rkisvaldi.


mbl.is Plsk yfirvld rannsaka hvort Stubbarnir su samkynhneigir
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

sland a skja um aild a Bandarkjunum?

Af mrgum slmum hugmyndum sem heyrst hafa slenskri dgurmlaumru er mguleg innganga slands Bandarkin Norur-Amerku lklega ekki s versta. Rksemdir fyrir aild slands a Evrpusambandinu m til dmis auveldlega heimfra aild a Bandarkjunum. Tkum nokkur dmi.

Innri markaur Bandarkjanna er grarstr og mun strri, rkari og fjlbreyttari en s Evrpusambandinu. Bandarkin eru rkasta land heimi og innan eirra eru far hmlur verslun, viskipti og flks- og fjrmagnsflutninga.

Rki Bandarkjanna njta mikillar sjlfsstjrnar mrgum svium, svo sem skattamlum, og mikil og virk samkeppni er um ba, fjrmagn og fyrirtki milli a.m.k. flestra eirra.

Flest rki Bandarkjanna eru mun rkari en rki Vestur-Evrpu (langflest Evrpurki eru ftk mia vi langflest eirra bandarsku) og v freistandi a tla a sland gti fengi mjg miki t r ttum og hindruum viskiptatengslum vi au.

Auur Bandarkjamanna tir undir mikla lyst eirra drum hgavarningi. slendingar eru a niurgreia framleislu braggu kjti af drum sem hlaupa frjls um villtar lendur og hafa varla ntt hina stru, braggu og villtu fuglastofna sna a neinu ri, ef innanlandsneysla er undanskilin. Afurir af essu tagi seljast fyrir strf bandarskum lxusverslunum. Ef viskiptahmlur vi Bandarkin vru r sgunni er ljst a grarleg sknarfri muni myndast fyrir hinar hreinu nttruafurir slendinga.

Smrkjum innan Bandarkjanna vegnar almennt mjg vel, og oft mun betur en hinum vfemu rkjum ar sem sundurleitni samflaga og togstreita bja og sveita skapar versagnir sem stjrnmlamenn ra illa vi. Smrki Bandarkjanna geta auveldlega alagast breyttum krfum og rfum og halda sr annig vel me samkeppni um vinnuafl, fjrfestingar og fyrirtki.

Bandarkjunum er minnihlutahpum veitt miki svigrm fr afskiptasemi stjrnvalda. Indnar hafa seinni t n a lgskja str landsvi af rkinu og njta mikillar sjlfsstjrnar eim (t.d. hafa eir leyfi til a reka spilavti og gra annig vel v a rum er banna a gera hi sama). Hvalveiar indana eru umbornar svo miklum mli a Bandarkin eru strsta hvalveiij heims sama tma og eir berjast hart gegn v a arir en eirra eigi flk fi a veia hvali. Sterkari srhagsmunahyggja er vandfundin innan Evrpusambandsins rtt fyrir mikinn vilja ess til a hygla minnihlutahpum.

Bandarkjamenn eya strf a styrkja landbna sinn og stunda offramleislu korni, kjti og fjlmrgum rum afurum. eir sem hafa mikinn huga strum styrkjakerfum me greium agangi geta v liti hrum augum til Bandarkjanna.

Dollarinn er sterkur og aljlegur gjaldmiill og vimiunargjaldmiill fjlmrgum viskiptum. Verblga hefur veri me lgsta mti Bandarkjunum undanfarin r og hagvxtur tluvert meiri en Evrpusambandinu og v ekki fyrir neinu a kva a renna inn hagkerfi landsins.

stuttu mli, ef boi vri upp aildarumrur vi Bandarkin er ljst a mrg kunnugleg rk eru fyrir v a skja um inngngu. g veit samt ekki hva a skiptir miklu mli. Er spennandi tilhugsun a gera sland a fylki strrki? Hvaa vinning er r v a hafa? Er samkeppni um evrpskt skattf okkur mikilvg ea er betra a leggja herslu a opna og frelsa eigi hagkerfi og na pening hinum frjlsa markai n aljlegs yfirstjrnunarvalds?

slendingar hafa agang a innri markai Evrpusambandsins gegnum EES-samninginn. slendingar urfa sennilega ekki a tiloka mguleikann NAFTA-aild. Frverslunarsamningar eru gerir sem aldrei fyrr. Ltum v aildarvirur slands a Bandarkjunum ea Evrpusambandinu eiga sig. rgbundinni aild liggja hagsmunir slendinga ekki.


Dmisgur

g held a mr s ekki a ganga mjg vel a lsa skounum mnum um gildi einkaeignarrttar vs. sameignar (rkiseignar) og tla v a reyna nja nlgun formi dmisaga. g veit fyrirfram a a verur mjg auvelt a plokka einstakar setningar t og gera r a aalmlinu, en g vona samt a allar sgurnar einu samhengi skiljist rtt. Njti!

Saga 1

b einum var matvruverslun sem seldi ekki skinku. bar bjarins voru sttir vi etta og kvrtuu eiganda matvruverslunarinnar yfir skinkuleysinu. egar nsti flutningabll yfirgaf binn var klivrudeild matvruverslunarinnar full af skinku og flk keypti hana strum stl. Var ekki kvarta aftur yfir skinkuleysi.

Saga 2

Tveir menn, Siggi og Palli, bjuggu aliggjandi hsum og hfu sinn garinn hvor. Dag einn kva Siggi a hann vri orinn reyttur v a sl grasi snum gari og kva a malbika yfir a allt saman, tt slkt mundi hafa umtalsver hrif sluver hss og lar. Palli var ekki alveg ngu sttur vi etta og kvartai. Siggi hunsai kvartanir Palla. Var ekki meira r deilum essara tveggja manna og me t og tma lrist Palla a meta krfuboltagrindina sem Siggi setti vi malbikaan garinn sinn sem hafi veri mlu riggja-stiga-lna og vtapunktur.

Saga 3

Bndi nokkur tti landareign og gegnum hana rann sem fll einum sta niur fallegum fossi. Bndinn seldi feramnnum jafnan agang a gngulei sem l a fossinum og borguu margir vel fyrir a f a berja drina augum.

Dag einn kemur viskiptamaur a bnda og bur honum f fyrir a f a reisa virkjun fossinum og ekja nokkra hektara af landi hans me lni - gegn kvenu gjaldi. Bnda leist ekkert illa etta tilbo en fannst upphin sem var boi ekkert srstk. Raforkuver var ekki a htt a hgt vri a leggja mikil tgjld vegna landleigu ofan sjlfar virkjunarframkvmdirnar og hann kva v a leita a betra tilboi.

Hann hafi samband vi Flag slenskra byggarunnenda (F). Flagsmenn essa flags voru margir hverjir rkir menntamenn hfuborgarsvinu sem mtu a mikils a komast undir beran himinn og skoa fallegan foss. eir vildu kaupa landi og gtu boi umtalsvert betur landareignina v auvelt vri fyrir a lta landkaupin borga sig - eingngu yrfti a vihalda einum gngustg og selja agang a honum gegn hflegu gjaldi. Sumir flagsmenn gfu meira a segja eftir vxtunarkrfu sna - vildu bara f a skriflegt a ekki yri virkja honum. Einnig var auvelt fyrir flagsmennina af afla fjr rku borgarsamflagi nttruunnenda.

Bndi tk tilboi eirra umsvifalaust og fossinn st hreyfur um komin r, enda fallegt tsni mikil vermti samflagi ar sem efnisleg gi eru mikil og snert nttra talin vermtur lxusvarningur t af fyrir sig af mjg mrgum.

Saga 4

Rkisvald nokku tti miklar landareignir og fjrsterkt orkufyrirtki. Rkjandi rkisstjrn s hvernig "byggastefna" hennar var ekki a bera rangur - flk fluttist auknum mli til strri ttblisstaa vegna vaxandi krafa um meiri jnustu, auugra mannlf og fjlbreyttari atvinnutkifri. Atkvin hrundu af rkisstjrninni landsbygginni og eitthva var a gera. Var kvei a leita tilboa kaup drri raforku og lta orkufyrirtki reisa grarstra virkjun sem skilai nnast engri vxtun tt rkisvald etta gfi fyrirtki snu landi undir lnssti og byrgist allar lntkur me skattf. etta tti a skila atkvum og stula a vinsldum rkisstjrnarinnar landsbygginni.

Einhver mtmlu heyrust rku menntaflki af hfuborgarsvinu en au voru lti virt vilits enda engin sta til. Plitskum markmium tkst a n og tt stjrnarandstaan hafi reynt a spila stti rka menntaflksins hlt rkisstjrnin velli v rtt fyrir allt var kosi um anna og meira en rstfun rkisins eigin landi og fyrirtkjum.


Eru vinstrimenn frjlslyndir?

rum sta netinu lt g eftirfarandi or falla:

"Hvernig getur ssalisti - adandi hins almttuga og allt-um-famandi rkisvalds - kvarta yfir v a rki leggi undir sig hin svoklluu "frrki" innan sns umrasvis? Mr skildist a a vri venja ssalista a breia r rkisvaldinu egar tkifrin gefast."

Flagi minn, sem er a v er mr virist einlgur andstingur Sjlfstisflokksins, lt kjlfari eftirfarandi or falla:

"Vinstri menn hafa lngum veri frjlslyndari en hgri menn msum atrium. Undantekningarnar eru kommnistar og fasistar, sem tilheyra stjrnmlafri liinna tma ef vi einskorum okkur vi hina vestrna heima."

Mr komu essi ummli vart og jta a g skil au ekki og tti mjg vnt um a f au dpku. g skora v menn og konur a lta ljs sitt skna athugasemdaforminu vi essa frslu. Menn mega gjarnan skrifa nafnlaust ef a hjlpar til vi a losa um fingurnar!

leiinni ykir mr ekki r vegi a benda grein sem fjallar meal annars um meint frjlslyndi vinstrimanna (liberals) bandarsku samhengi: How Prosperity Made Us More Libertarian, eftir Brink Lindsey hj Cato-stofnunni.

Lti n allt flakka!

Vibt: hugavert lesefni fyrir bi frjlshyggjumenn og frjlslynda hgri-krata (ea hva a n kallast):

Frjlshyggjan og stjrnml ntmans

Gti hjlpa til vi a agreina slenska umru hgri-vinstri fr hinni bandarsku sem margir hafa heilanum en samt ekki ngilega miki til a lesa hina vsun mna lesefni essari frslu.


Ein lei af mrgum til a velja stu

nefndur kunningi minn er eirri stu hj nefndu fyrirtki a sj um mannarningar (auk ess a bera stra byrg rekstri fyrirtkisins). Hann hefur mjg kvenar skoanir vhvaa flk hentar fyrirtkinu (byggarm.a. menntun, kyni og stjrnmlaskounum umskjenda). kvenir einstaklingar eiga einfaldlega engan mguleika a vera rnir og a af stum sem sumar hverjar eru algjrlega tengdar menntun og reynslu. Um hreina og klra mismunun er a ra, bygga liti og skounum eins manns.

En er eitthva t a a setja? Hver tlar a amast vi v hvernig hann rur starfsflk sem getur haft mikil hrif afkomu fyrirtkisins, sem hann aftur ber mikla rekstrarlega byrg ? g s ekki a a komi nokkrum manni vi.

Samfylkingin er enda nna a beita svipari aferarfri.Ingibjrg Slner bin a kvea a rjr af sex lausum rherrastum veri skipaar kvenmanni. egar hinar rjr sturnar hafa veri mannaar (karlmanni)verur v ekki lengur mgulegt fyrir karlmann Samfylkingunnia hljta stu sem rherra. Ingibjrg Slrn er bin a kvea hvers konar umskjanda hn tlar a ra starfi og tilokar alla ara fr - fyrirfram og samviskulaust.

Aftur er ekkert t etta a setja. Ingibjrg Slrn mun bera mikla byrg strfum eirra sem hn velur rherrastla. Hn fr skellinn ef eir gera sig. Hn fr hrsi ef eir standa sig vel. Ef hn telur a strf rherrateymis sns veri betur unnin egar kynjahlutfllin innan ess eru jfn hn um a. g spyr hana ekki t grundvll hennar ea stur. byrgin er hennar.

Margir hgrimenn munu gagnrna Ingibjrgu fyrir a einblna kynferi. eir um a. Margir vinstrimenn munu gagnrna Geir H. Haarde fyrir a einblna eitthva anna en kynferi. eir um a. byrgflokksformannanna er mikil, en hn er fyrst og fremst s a standa sig vel og velja til starfa flk sem skilar af sr gum verkum. Persnulega efast g um gti ess a ra t tegund kynfra, en a er bara mn skoun og gaspur t lofti v endanum eru a arir sem f skellinn efhft flkvar vali rherrastla, grundvelli kynferis ea hvers sem er.


mbl.is Ingibjrg Slrn: Skipting kynja rherraembttum jfn
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Stkkun sveitarflaga er vont markmi

Hva gerist frjlsum markai egar samkeppni minnkar og engin gn stafar af innkomu nrra samkeppnisaila? Ver leitar upp vi.

"Markaur" sveitarflaga slandi hefur fari rrnandi seinustu r me miklum fjlda sameininga eirra. Kostnaur vi rekstur eirra hefur vaxi strkoslega. Skuldir eirra hafa aukist. tsvar er vast hvar lglegu hmarki. Meint strarhagkvmni hefur snt sig a vera strarhagkvmni!

Hva halda menn a yri um Kpavog og Garab ef au mundu sameinast Reykjavk? Samkeppni um tsvarsgreiendur mundi gufa upp. Samkeppni um barnafjlskyldur me brn leiksklaaldri vri ekki til staar. Bilistar R-listans sluga vru lklega lka veruleiki foreldra Kpavogi og Garab.

Sveitarflg urfa ekki a vera me umsvifamikla stjrnsslu. au geta t.d. boi t stran hluta af rekstri snum til einkaaila (e.t.v. haldi fram a fjrmagna sum eirra tmabundi me skttum) og ar me skori niur yfirbyggingu sna. Rki tti a slaka krfum snum til reksturs sveitarflaga - t.d. heimila eim a fkka eitthva nefndafrumskginum sem eim er gert a halda uppi. Engin srstk sta kallar a opinberir starfsmenn ski, flokki og uri rusl. Einfaldir jnustusamningar duga fyrir flest ef ekki ll verkefni sveitarflaganna.

Ef eitthva tti a stefna a minnkun sveitarflaga. Reykjavk yri t.d. ruvsi umhorfs ef rbr og Grafarvogur vru harri samkeppni um tsvarsgreiendur. Ahald rekstri sveitarflaga vri ekki einskora vi meirihlutastjrn Sjlfstismanna eim. Og .


mbl.is Vilja sameina rborg og Flahrepp
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Watson fyrirltur mannslf

Oraval Paul Watson, leitoga Sea Shepherd samtakanna, brfi hans til hins slenska sjvartvegsrherra, kemur ekki vart. essi maur fyrirltur mannkyni (virist samt meta eigi lf) og sparar ekki stru orin egar hann lsir yfir vandlti snu llu essu flki sem dirfist a reika um plnetuna sem tti raun a tilheyra plntum og vitlausum skepnum. Dmi:

"We should not be living in human communities that enclose tiny preserved ecosystems within them. Human communities should be maintained in small population enclaves within linked wilderness ecosystems. No human community should be larger than 20,000 people and separated from other communities by wilderness areas. Communication systems can link the communities."

Einnig (feitletrun mn):

"We need to radically and intelligently reduce human populations to fewer than one billion. We need to eliminate nationalism and tribalism and become Earthlings. And as Earthlings, we need to recognize that all the other species that live on this planet are also fellow citizens and also Earthlings. This is a planet of incredible diversity of life-forms; it is not a planet of one species as many of us believe."

Sjlfur g erfitt me a sj hvers vegna auugur maur eins og Paul Watson kaupir sr ekki bara strar landareignir, t.d. Austur-Evrpu ar sem r kosta sennilega ekki mjg miki, og hrindir tlun sinni framkvmd. Af hverju urfa 5 milljarar manna a tna lfi snu til a knast draumrum s manns? Af hverju tekur flk mark essum manni og rum sem boa svipaan boskap (margir samt undir rs)?

Eins og vitur og rkhugsandi maur sagi eitt sinn: Eitur Jararba er ekki losun eirra hinu og essu t nttru og andrmsloft sem afleiing inaar og annarra lfskjarabtandi athafna. Hi raunverulega eitur eru umhverfisverndarsinnarnir, sem fjarveru rkhugsunar og me skn eirra yfirr yfir frjlsu samflagi manna, eru mesta eiturgnin sem okkur stafar htta af.


mbl.is Vi erum tilbnir til a htta lfinu til a stva hvalveiar slendinga
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

ingvallastjrnin?

Eru GHH og ISG viljandi a funda ingvllum til a reyna hafa hrif "nafn" stjrnarinnar (ef eitthva verur)? Ef svo er er auvita snjall leikur a velja ingvelli. Ori "ingvallastjrnin" er nokkurn veginn eins hlutlaust og hgt er a hugsa sr, og mun jafnvel eitt og t af fyrir sig gefa stjrninni kveinn velvilja upphafi.

Annars er a kannski helst frttum af slenskum stjrnmlum a sumarleyfi ingmanna taka n vi me tilheyrandi stoppi njum reglugerum og rkisafskiptum rma rj mnui. ngjulegur tmi a. Sumarleyfi ingmanna mtti gjarnan framlengja til jla og lta jlafri taka vi eftir a. g efast um a 300.000 manna samflag geti veri uppspretta svo mikilla "verkefna" og afskipta fyrir 63 einstaklinga (pls runeyta og grynni opinberra stofnana) a eir hafi um eitthva a ra meira en 2-3 mnui ri.


mbl.is Fundur stendur enn yfir ingvllum
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband