Bloggfrslur mnaarins, aprl 2008

Blind tr loftslagsvsindi er ssalismi dulargervi

"Ekki er vsindamnnum treyst til a segja fyrir um jarskjlfta og eldgos me meira en nokkurra klukkustunda fyrirvara (yfirleitt mun minna). Margir efast um getu vsindanna til a tla sjlfbrt aflamark fisknum sjnum. Veurspin hltur yfirleitt vissa tortryggni og af fstum talin marktk meira en rfa daga fram tmann. Margir algengir sjkdmar blmstra enn va um heim rtt fyrir a vsindamenn hafi haft til mehndlunar svo ratugum skiptir. Oftrin vsindin er hvergi til staar nema ar sem dyr alheims-ssalismans virast tla opnast upp gtt. bl essarar oftrar vilja margir kasta hinni kaptalsku invingu sem n loksins er byrju a breiast almennilega um heiminn."

Meira hr.


CO2 er ekki mengun frekar en vatnsgufa

Enn og aftur fjallar frtt um "losun grurhslofttegunda" og blandar v saman vi losun eiturefna (mengun). Grurhsalofttegundir eins og hin veika grurhsalofttegund CO2 og hin sterka grurhsalofttegund H20 (vatnsgufa) eru ekki "mengun". Hins vegar, ef frttin fjallai um losun efnum eins og flor (sem veldur sjkdmum) vri ori "mengun" vieigandi.

En tli essi boskapur muni heyrast? Nei varla. N fer heimurinn klnandi og htta svona frttir vonandi a birtast og arar frttir sem fjalla um uppskerubresti vegna kuldakasta a birtast stainn. Heimur klnandi fer er heimur versnandi fer. Hlnandi heimur er heimur batnandi fer.


mbl.is Minni mengun fr lverum
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Koma til bjargar ea steypa gltun?

g geri or annars a mnum nna:

"A central bank can produce moral hazard in the banking community if the commercial bankers perceive the central bank as a lender of last resort."

Einnig:

"Nineteenth-century economist Walter Bagehot, who coined the term "lender of last resort," warned that the central bank, while freely lending in times of financial duress, would have to avoid at any cost the impression that it would bail out the market participants."

Oft er sagt a "sagan endurtekur sig", og tilfelli selabanka og rkiseinokunar peningatgfu er a mltki mjg svo vieigandi.

Seinustu or annars sem g geri a mnum a essu sinni:

"But fiat paper money also creates moral hazard on the side of the money users the citizens, the banks, and the governments because they sooner or later come to realize that the masters of the printing press have the power to bail out virtually any bankrupt firm or government. Thus they engage in more or less reckless financial planning, expecting that the monetary authorities will not allow a great mass of reckless planners to go bankrupt. This speculation has been borne out by the last thirty years. Public and private debts are at record heights all over the world."

Adendur rkiseinokunar peningatgfu, vinsamlegast lesi sgubk ea tvr!


mbl.is Lklegt a minni bankar slandi sameinist
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Frbl Danmerkur skja ll lgsta samnefnarann

Sem bi Kaupmannahfn, notandi lestakerfisins og maur sem er me eindmum gagnrninn fjlmila get g ekki anna en sagt a ll dnsk frbl fylgja smu hugmyndafri, og hn er s a gla vi lgsta samnefnarann.

Me essu g vi a ll dnsk frbl stla inn a a reyna n til allra. au hafa hyggjur af flestu sem hgt er a hafa hyggjur af (offitu, CO2, umfer, matari, yfirvldum, einkafyrirtkjum, osfrv) og hafa yfirleitt takteinum marga svokallaa "srfringa" hinu og essu til a taka undir r hyggjur. dag er rki of afskiptasamt og frekt, morgun er a a vanrkja vikvm mlefni og jflagshpa. dag er of kalt, morgun er of heitt.

Frblin stla alla, en reyna engu a sur a skera sig r einhverjum svium.

skriftarblin Danmrku hafa ara nlgun. au stla yfirleitt kveinn markhp (eru "til vinstri" ea "til hgri") en inn milli reyna au a knast llum. au eru ekki a hverfa tt ll hafi au neyst til a draga saman seglin vegna aukinnar samkeppni um lesendur. Minn grunur er s a eir sem nenna ekki a lepja upp alla frouna sem fjlmilar dla t haldi fram a kaupa dagbl. A a, einn ea annan htt, s e.t.v. a sem urfi til a gera Nyhedsavisen frbruginn rum dnskum frblum, og lifa annig af nverandi leirttingu vestrns hagkerfis offramboi rkisprentara peninga.

Annars get g ekki neita v a frbl vestrnu samflagi eru g viskiptahugmynd. au urfa bara a koma t og lenda hndunum flki sem les au og auglsingar eirra. Allur kostnaur vegna rifa eim eftir lestur lendir skattgreiendum og ef blin liggja eins og hrvii t um allt er ekki vi au sjlf a sakast, heldur yfirvld. Hver mundi ekki vilja reka fyrirtki sem hirir allan gann en getur velt kostnainum ara, nafni "samflagsins" ea einhvers annars huglgs fyrirbris sem hefur, ef marka m umruna, allt senn sjlfsta vitund, hugsun, sjlfri og byrg?


mbl.is Segir frbl eiga erfia tma framundan
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Undirbningur hefur stai mrg r

N veit g ekki hva 67,8% tttakenda skoanaknnun Frttablasins hafa huga me hugtakinu "hefja undirbning aildarumsknar" en g veit ekki betur en a slkur undirbningur hafi tt sr sta mrg r me mikilli framleislu skrslum og athugunum.

Niurstaan er s a aild a Evrpusambandinu ir:

  • Engar varanlegar undangur fr fiskveiistjrnarkerfi sambandsins - slensk landhelgi verur evrpsk og spnskir fiskibtar munu fiska vi hli slenskra
  • slendingar urfa sennilega a leggja niur krnuna, t.d. me v a beintengja hana vi evruna (eins og gert er er vi dnsku krnuna), mean slendingar geta dag vali milli fjlda gjaldmila
  • sta ess a landbnaarstyrkir fari r vsum skattgreienda og gegnum slensk landbnaarruneyti og aan til bnda, lengist leiin ; slenskir skattgreiendur - slenskt fjrmlaruneyti - Brussel - slenskt landbnaarruneyti - slenskir bndur (sama niurstaa, lengri lei, meiri papprsvinna)
  • slendingar htta a geta sami beint vi rki eins og Chile, Kna og Kanada um frverslun og niurfellingu viskiptahafta og urfa a stilla sr bak vi samevrpskan viskiptarherra sem semur fyrir slands hnd. talir n kannski a knja viskiptahindranir vi Kna og slendingar geta ekkert gert v
  • Skattalkkanir vera a flknu samningsmli vi sambandi v skaland, Frakkland og fleiri rki eru ekki alltof hrifin af skattasamkeppni innan sambandsins; Eistland, rland og fleiri lnd hafa fengi skammir hattinn fyrir "of lga" skatta
  • slendingar drattast loksins til a fella niur tolla varningi keyptum innan sambandsins tt slk niurfelling geti ekki tt sr sta einhlia vi fleiri viskiptasvi ( dag stendur ekkert nema skortur plitskum vilja veginum fyrir einhlia niurfellingu allra viskiptahafta og tolla vi tlnd)

Sums, kostir og gallar sem eru ekktir dag vegna viamikils undirbnings. sta ess a slendingar hafa ekki stt um aild er einmitt s a mnnum hefur almennt fundist kostirnir vera fleiri en kostirnir. Undirbninginn vantar hins vegar ekki.


mbl.is 67,8 vilja hefja undirbning aildarumsknar
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Flagsmenn VG kunna ekki hagfri og fela a ekki

Ekki veit g hvort a er fjarveru hagfrikennslu fr grunn- og framhaldssklum landsins a kenna ea beinlnis vsvitandi vanekking, litu af ssalskri hugmyndafri, en eftirfarandi btur r lyktun greina er rangur nr v hverju einasta ori:

" tilkynningu fr Vinstrihreyfingunni Grnt frambo kemur fram a me frumvarpinu er ekki einungis vegi a einstkum atvinnugreinum heldur afkomu heilu landshlutanna samt v a sjkdmavrnum og ryggi neytenda er teflt tvsnu."

a eru gapandi vitleysur eins og essar sem gera a a verkum a mig langar a gefa llum sem g ekki (og nenna a lesa) kynningarriti The Policitally Incorrect Guide to Capitalism. Kannski g geti sannfrt einhvern aujfurinn um a kaupa 100.000 eintk og gefa slenskum grunnsklum a gjf, ar sem hn gti ori hluti af nmi samflagsfri 9. og 10. bekk.


mbl.is Vilja ekki innflutning fersku kjti
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Meira CO2 ir hraari vxtur plantna

Mynd tekin fyrir utan grurhs Flum (takk gst / Loftur).

greenhouse-2

Hvernig vri n a htta nota CO2 sem tyllistu fyrir rkisafskiptum af hinu frjlsa fyrirkomulagi? Orka er g, CO2 er gott, veurfarsbreytingar eru eilfar, hitastig sveiflast upp og niur me ea n mannkyns og rkisafskipti skaa lfskjr okkar.

J, g held a bara. CO2 er hvorki mengun n slm sameind. Hn er plntufur og minnihttar hliarafur af hagkvmustu orkuframleislu mannkyns - orkuframleislu sem kyndir ekki bara hs og knr bla, heldur keyrir einnig lfskjr mannkyns upp vi.


slenskur almenningur kann ekki hagfri, og a sst

"ekking mn innihaldi slenskra nmskra er ekki mikil og aallega bygg v sem g upplifi sjlfur sem nemandi grunn- og framhaldsskla (og hskla) auk ess sem g hef s hr og hvar internetinu og fjlmilum. Eitt ykist g samt vita og a er a hagfri er hvergi kennd sem hluti af neinni nmsskr (og besta falli sem tynnt hliargrein jhagfritmum kvenum brautum framhaldsskla), og a ykir mr vera furulegt, s ljsi ess hva anna fr svo miki vgi sklum landsins.

essi fjarvera hagfri r slenskum kennsluskrm gerir a a verkum a nmi missir marks sem undirbningur undir lfi. slendingar skilja varla frttirnar sem nna dynja eim um allskyns hagfritengd mlefni, svo sem gengissveiflur, bensnver, matvlaver, skatta, breytingar btakerfum, ver landbnaarvrum, afleiingar afnms vi banni slu hru kjti slandi, aljavinguna, og svona m lengi telja."

essi texti er hluti af njasta pistli mnum snilegu hndinni. Athugasemdir velkomnar!


Hugleiing blaamanns dulargervi frttar

Nst egar blaamaur beint ea beint ir einhverja grein sem hann fann netinu m hann gjarnan lta fylgja me tilvsun upprunalegan texta.

Blaamaur vsar eitthva (tilgreint) fr McKinsey Global Institute sem sna einustu heimild. Seinast egar g vissi var s stofnun engan htt andsninn aljavingu millistttarlfernis (eins og ess sem blaamaur ntur en hefur hyggjur af a of margir arir muni njta).

Blaamaur segir fr v a millisttt heimsins s rum vexti (ftkir a vera rkari sem aldrei fyrr) en a slkt s slmt v eir sem vera eftir munu ekki hafa efni a kaupa matinn. Hvernig vri a afnema tolla og viskiptahft matvli eitt skipti fyrir ll og athuga hvort hinn frjlsi markaur veri ekki snggur a keyra frambo og eftirspurn saman n? "Of mikill" hagnaur matvlaframleienda mun toga fjrmagn r rum greinum fjrfestingar matvlaframleislu, ar me skera hagna eirra sem fyrir eru greininni uns "elilegur" hagnaur kemst n me auknu framboi og ar me lkkandi verlagi.

Miki rosalega var slm hugmynd a trma hagfrikennslu r slensku grunn- og framhaldssklakerfi! Skortur skilningi einfldustu fyrirbrum hagfrinnar er me eindmum mikill!

En a er ekki allt og sumt v "herslan vinnslu lfrns eldsneytis rstir hkkanir landbnaarvrum", og hvar liggur rt eirrar vitleysu (a brenna kornmeti blvlum)? Ekki hj ftkum masbndum Mexk, svo miki er vst.

essi "frtt" Morgunblasins er furuleg og a kmi mr ekki vart a henni yri eytt t og ar me hverfur essi frsla.

Uppfrt: g ku vst hafa misskili umrdda frtt (n frekari skringa v hvernig g geri a) og bist velviringar v. Ef til vill gengur mr betur a skilja nstu atlgu a vexti millistttarinnar (nema misskilningur minni liggi v a tlka frttina ann veg?).


mbl.is Vaxtarverkir neyslusprengju
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Blgreinasambandi hittir naglann hfui

"Blgreinasambandi hefur lagt fram rttka tillgu um a lkka gjld llum blum niur 15% v skyni a auka endurnjunarhraann eim."

Miki er hressandi a sj slensk hagsmunasamtk (Blgreinasambandi er samtk atvinnurekenda slu kutkja, vru og jnustu eim tengdum) hitta naglann hfui svona einu sinni! A sjlfsgu fer loftmengun blaflotans a miklu leyti eftir aldri hans, og aldur blaflotans stjrnast af miklu leyti af veri njum blum.

etta arf g ekki a sna fram ea sanna me hafsj af ggnum og grfum. , kri lesandi, veist mtavel a nr bll arf minna vihalds en gamall bl, ntir dran bensndropann allajafna betur en eldri blvl af svipari str, hefur meiri og betri ryggisbna, ltur a jafnai betur t, og er traustari rekstri. Veri eitt kemur veg fyrir a kaupir njan bl fram yfir gamlan, a etta gildi sem vimiunarregla hj llum utan eirra me rmantska draumra um bltegundir og rger, og ar me er snnun loki.

N tmum egar flk skilur ekki lengur a skattalkkun er alltaf hreinrktu rttltisager (frekar en tki til a nota til a n einhverju markmii) virist flk htt a nenna a hugsa um hluti eins og skattalkkanir og afnm reglugera t fr eigin sjnarhli. Synd og skmm og eitthva sem kgair slendingar 19. aldar myndu skammast sn fyrir a horfa upp .


mbl.is Vilja grna skridreka
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband