Bloggfrslur mnaarins, gst 2007

Fleiri markmi til a n EKKI?

Markmi eru gt. au ta undir metna og eru eitthva til a stefna a. Markmii "skipta hagvexti og orkusparnai" er markmi. Ekki mjg gfulegt markmi fyrir velfer og velmegun, en markmi engu a sur. Markmi sem mun ekki nst frekar en eldra markmi af svipuu tagi, en markmi engu a sur. Markmi sem mun ekki skila sr v sem a a skila (breytt hitastig lofthjpsins), en markmi engu a sur.

Vandamli vi markmi af essu tagi er a a er innantmt fjas sem gerir engum greia. ransforseti br til vin r Bandarkjunum og Vesturlndum til a draga athyglina fr innanrkisvandamlum rkis sns. Vestrnir leitogar eru a spila svipaan leik me loftslagsmarkmium snum. Gjaldrot hins vestrna velferarkerfis er ekki sett hfusti umrunnar mean "strsta vandaml mannkyns" er gert a loftslagsbreytingum "af mannavldum". Af hverju a heimta skattalkkanir og auki frelsi egar "strsta vandaml mannkyns" er leyst? Af hverju a heimta minna rkisvald og meira frelsi egar "strsta vandaml mannkyns" krefst allra okkar krafta og skeringar lfskjrum?

Hva um a. Markmi stjrnmlamanna er markmi stjrnmlamanna. eir munu ekki n v, og rangurinn er enginn, en einhver urfa markmiin a vera, og a eim skal stefnt!


mbl.is Samkomulag um losunarmarkmi umhverfisrstefnu S
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Mtvgi = vera mti?

Steingrmur J. arf ekki a segja VG a "taka a sr" a vera mtvgi vi Sjlfstisflokkinn. VG hefur alla t veri s flokkur sem andstingar Sjlfstisflokksins hafa halla sr a. VG hefur fyrir lngu fengi sig stimpilinn "a vera mti" og ann stimpil arf ekki a skerpa frekar.

Hva sagi VG egar skattar voru lkkair? VG var mti.

Hva me hverja einu og einustu einkavingu? VG var mti.

Hva me allskyns og hvers kyns framkvmdir, sama hverjar r eru? VG mti!

En er VG ekki bara a tala t fr hugmyndafri sinni? Er stefna VG ekki s a rki reki "a minnsta kosti einn banka" og einblni eitthva allt anna en virkjanir og framkvmdir? essu halda margir VG-menn fram, en hver er raunin?

VG hefur ekki stungi upp v a rki stofni njan rkisbanka. VG hefur ekki stungi upp skattahkkunum me berum orum (a.m.k. ekki laun). VG hefur ekki sagt hvaa strf tti a skapa Austfjrum sta lversstarfa (svipu strf hefi mtt skapa Vestfjrum stainn, en ar sakna menn hugmynda sem aldrei fyrr).

Stefna VG er a vera mti og etta hefur lengi veri llum ljst (nema rfum melimum VG sem tra v enn a a s einhver nnur stefna gangi). N hefur Steingrmur J. sagt a berum orum a VG s mtvgi vi annan flokk, og v ftt huldu me a. Menn geta htt a deila um stefnu ea stefnuleysi VG.


mbl.is Steingrmur: Hlutverk VG a vera mtvgi vi Sjlfstisflokkinn
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Takk fyrir leyfi, kra Rkisvald!

N egar ageraleysi rkisvaldsins er fari a kosta strf formi leyfisveitinga (srstaklega tgefins ageraleysis) frjlsum viskiptum er foki flest skjl! "A raska samkeppni" er hvergi skilgreint formlegri lggjf ea regluger svo g geti s. Engu a sur er "samkeppnisrskun" notu sem grundvllur fyrir agerum ea ageraleysi hins opinbera egar tveir ea fleiri eiga me sr frjls viskipti frjlsum markai. Og alltaf rata rskurirnir sur mbl.is og var!

essar eilfu frttatilkynningar um rskuri Samkeppniseftirlitsins eru byrjaar a virka dularfullar mig. Af hverju f eftirlitsstofnanir brunamla, vinnuastna og burarols ekki smu athygli fjlmila (ea Moggans llu heldur)? Af hverju er Samkeppniseftirliti svona rosalega "uppteki" n egar fjrlg fara senn til umfjllunar Alingi, eftir algjra ldeyu allt sumar?

Samkeppniseftirliti er me llu rf stofnun frjlsum markai. ar sem markaur er minna frjls - t.d. ar sem rkisvaldi er str spilari ea me mikil afskipti - er eftir vill nausynlegt a sl hendur ess egar a trakar um of einkaailum. Slkt kallar samt ekki srstakt samkeppniseftirlit, heldur fleiri einkavingar og afnm fleiri rkisstyrkja og viskiptahafta.


mbl.is Samkeppniseftirliti heimilar samruna Nafls og Nespri
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Lggsla, gatnakerfi, og pumpa upp heitu vatni?

Mjg fir eya pri a lengur a velta fyrir sr hlutverki hins opinbera. Er ng a rki geri eitthva dag til a a eigi a gera a fram? Af hverju eru borgarfulltrar yfirmenn veitufyrirtkis? Er a eitthva sem samrmist eim hlutverkum sem borginni er fali hugum flestra; a halda uppi lggslu og byggja og vihalda vegakerfinu?

egar sgur um hlutabrfavingar og einkavingar fara af sta um opinber fyrirtki og stofnanir er alltaf til staar ttur hpur eirra sem um lei byrja a mtmla. Rksemdarfrslan er einhvern veginn essa lei:

  • Rki/sveitarflagi ea rekur eftirfarandi stofnun/fyrirtki dag.
  • jnustan ea varningurinn sem essi stofnun/fyrirtki er "samflagsleg" nausyn.
  • ess vegna er nausynlegt a essi stofnun/fyrirtki veri fram eigu hins opinbera.

essi haldssemi gildir bara um fyrirtki sem hi opinbera dag. Henni er sjaldnast beitt hina ttina: A rkisva urfi fyrirtki sem eru einnig a veita eitthva sem flestir eru sammla um s nausynlegt a s veitt (t.d. matvruverslanir og hsni).

Rksemdarfrslan er lka lngu gleymd um lei og bi er a einkava vikomandi fyrirtki. g hef a.m.k. ekki s neinn stinga upp v a rki fari aftur t a reka smfyrirtki og banka.

Hvernig a mta krnum sem umsvifalaust byrjar a syngja egar einkaving er nefnd? Honum a mta me v a drfa einkavinguna af um lei og plitskur meirihluti nst fyrir v, og koma fyrirtkinu og ar me einkavingarumrunni um a t r rkisklnum.

arf samt ekki a "vanda til verka" og selja "rttum ailum"? J j sjlfsagt. Hi opinbera vill vitaskuld f sem hst ver fyrir eign sna. Stjrnmlamenn vilja a kaupendur su einhverjir sem frekar fjlga atkvum en fkka nstu kosningum. En ar fyrir utan er bara mli a kla sluna og leyfa markainum a taka vi!


mbl.is Hlutaflagaving OR rdd stjrnarfundi dag
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

runn misskilur hlutverk sitt og stu rkisvaldsins

Mn skoun er s a fyrir afnotartt af takmrkuum aulindum sem skilgreindar eru sem sameiginleg eign skuli almennt greia afnotagjld fyrir."

etta mlir umhverfisrherra okkar eins og snnum vinstrimanni smir. Henni a segja er "plssi" fyrir koltvsring lofthjpi Jarar EKKI takmarka (hefur veri margfalt meira en a er dag eftir a lf kviknai) og ar me EKKI "takmrku aulind".

ru lagi er ekki til neitt sem heitir "sameiginleg eign". Annahvort einhver (rki, einstaklingar ea fyrirtki) ea enginn gerir tilkall til tiltekinnar eignar (annahvort af v a er ekki hgt ea ekki leyfilegt me lgum). "Losunarheimildir" koltvsring eru rkiseign sem er tdeilt eftir hfi stjrnmlamanna (n eftir mehndlun umskna fr eim sem vilja losa n ess a lgreglan komi heimskn).

Mli er v etta: Rki kva a gera skra losun koltvsring lofti a losun. Hversu miki hver m losa er nna ori a papprsvinnu runeytum hins opinbera. heimil losun hefur veri ger a glp, rtt eins og auglsingar kvenum lglegum neysluvarning og kvei tal um kvena hluti. Rherra leyfir eingngu ikun hins nja glps a kvenum heimildum veittum, og rur vitaskuld sjlfur hvort thlutun fari fram me uppboi ea einhverjum rum htti.

"Afnotarttur takmrkuum heimildum" og "sameiginleg eign" eru hins vegar hugtk sem koma hvergi nrri essu umruefni.


mbl.is Losunarheimildir vera keypis
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Samkeppni er ekkert anna en samkeppnisrskun

snilega hndin fkk loksins rlitla athygli fr mr eftir frekar langt hl gst. Hi rkisrekna "eftirlit" me samkeppni var til umfjllunar a essu sinni. Tilvitnun sjlfan mig, venju samkvmt:

"Samkeppnisrskun er hver ein og einasta sala jnustu og varningi hvers eins og einasta fyrirtkis. Samkeppnisrskun er einnig falin hverri einni og einustu breytingu eignarhaldi, samstarfi, samvinnu og starfsemi hvers eins og einasta fyrirtkis."

Meira hr.

Lilegir lesendur mega gjarnan hjlpa mr a finna skilgreiningu Samkeppniseftirlitsins hugtakinu "samkeppnisrskun".


Samkeppniseftirlitshappdrtti sispennandi!

Samkeppniseftirliti er greinilega skrii undan snginni eftir sumarfri. Fyrst snir a grarlega miskunn og tlar ekki a "ahafast" vegna samruna tveggja banka sitthvoru landinu. Nst sektar a fyrirtki t b fyrir a fara ekki a tilmlum hinna opinberu embttismanna. Loks tapar a mli Hstartti v a hafi sjlft meti sig sem hft til a dma kvenu mli sem a hafi sjlft stofna til. Starfsmenn samkeppniseftirlitsins eru vonandi ekki thvldir eftir sumarfri,v a vruslmar frttir fyrir slenska neytendur.

Ea hverjir arir en viskiptavinir sektara fyrirtkja munu borga reikninginn?

Hverjir arir en starfsmenn sektara fyrirtkja sj eftir launahkkun ea auknum frindum?

Hverjir arir en tilvonandi samkeppnisailar uru aldrei til v rekstur kvenum svium var gerur rlti arbrari me sektarglei hins opinbera?

eir sem tra blindni rttmti ea nausyn samkeppnislaga ttu a grska rlti hagfri og sagnfri og a.m.k. gera tilraun til a hugsa t fyrir ramma skyndibitamatreislunnar sem einkennir fjlmilana. gt byrjun er etta lesefni og etta, en einnig etta og etta.


mbl.is Fallist a ml Mjlkursamslunnar fi fltimefer
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

"Rskun" samkeppni?

Samkeppniseftirliti hltur a vera einhver furulegasta rkisstofnun slands. etta er stofnun sem,

  • er mnnu flki sem er ekki a reka fyrirtkin sem eir eru a "rannsaka"
  • mun aldrei ahafast minna en r en fyrra til a draga ekki r vaxtarmguleikum snum fjrlgum
  • mun hafa htt um allt sem hn gerir til a ba til mynd a hn s allt llu markai
  • flkist fyrir hagringu og rekstri fyrirtkja hvar sem v er komi vi

...og svona m lengi telja. Hugtaki "rskun samkeppni" snir vel hvaa villigtum stofnunin er. Af hverju eru fyrirtkja a sameinast, sundrast og skipta um eigendur ea stjrnendur? Svar: Til a auvelda sr a athafna sig markai, me a a leiarljsi a "raska samkeppni"!

Ef "samkeppnisrskun" er talin sta til a rkis-stva sameiningar fyrirtkja er allt eins gott a segja a hreint t a lgin banni sameiningar fyrirtkja! a a slk rskun s stundumhvorki sjanleg n "mlanleg" ur en samruni hefur tt sr sta er ekki vsbending um eitt n neitt sem gerist sar.

Getur einhver gefi mr rttltingu tilvist Samkeppnisstofnunar (n ess a henda allri hagfri t um gluggann)?


mbl.is Ekki ahafst vegna samruna Kaupings og NIBC
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Kaptalismi sta runarastoar

Miki er ngjulegt a sj Sva fkka tgjldum snskra skattgreienda, tt vitaskuld eigi ekki a lkka au. Kna og Vetman vinna menn a v hrum hndum a skipta ftkt t fyrir kaptalisma, og koma sr annig af lmusalistum Vesturlanda. a a Afrkurki hangi sem fastast lmusalistanum er Afrkurkjunum sjlfum a kenna. Ssalismi, rnyrkja valdahafa eigin egnum og grarlegar viskiptahaftir eru meinsemdir Afrku, og kannski m henda sjlfri runarastoinni ennan lista!
mbl.is Svar htta a styrkja Knverja og Vetnama
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

slulistann me ennan sj!

balnasjur er rkisrekinn samkeppnisrekstur vi einkaframtaki. Sr enginn neitt athugavert vi a? Sennilega sj eir a einir sem standa rekstri. Segjum a rekir skb. Reksturinn gengur smilega og berst fyrir v a tvkka hann og lta hann skila hagnai. Dag einn kveur rkisvaldi a a urfi a hefja rekstur skbar v skr eru nausynlegir fyrir alla og rki arf a tryggja agengi a skm viranlegu veri. Skattf er veitt hina nju verslun og slegi af arsemiskrfum.

hvers konar stu hefur rki n sett ig, sem sluaila skfatnaar? Samkeppnisailinn mjlkar ig til a reka eigin verslun, lgin vernda samkeppnisailann fr gjaldroti og niurgreiddir skrnir seljast eins og heitar lummur mean inn rekstur rkur vandri. Mun rdd n njta einhverrar samar? Mun slm staa n vekja upp einhverja sam ea truflun rttltiskennd almennings?

Rkisvaldi sinnir mrgum verkefnum illa. Best vri a rki sinnti fum verkefnum vel. "Gvui sr lof a vi fum ekki allt a rkisvald sem vi borgum fyrir", sagi einhver hi yfir skilvirkni hins opinbera. v minna af v v betra!


mbl.is Hagnaur balnasjs 2,8 milljarar krna
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband