Frsluflokkur: Stjrnml og samflag

Str eru sterar rkisvaldsins

essi misserin er va veri a setja lg sem auka heimildir rkisvaldins til a njsna, fangelsa, yfirheyra, kra og a ru leyti gera a sem a vill.

etta er a hluta til gert sem vibrag vi meintri gn af hryjuverkamnnum.

N er g enginn ryggissrfringur en g er fullur efasemda um gti svona lggjafar. Str eru sterar rkisvaldsins. Me v a hefja str gegn einhverju, t.d. hryjuverkum ea eyimerkurbum Miausturlanda, er hgt a enja t valdheimildir rkisins. Slkum valdheimildum arf svo vitaskuld a fylgja fjrheimildir svo skattar f lka a hkka.

Str eru samt ekki einu sterar rkisvaldsins. Bandarkjunum tala frjlshyggjumenn gjarnan um "the welware/warfare state" - rkisvaldi sem stkkar af tveimur stum: Til a heyja str, og til a fjlga skjlstingum velferarkerfisins. Velferarkerfi er lka sterasprauta fyrir hi opinbera.

v hva gerist egar enur velferarkerfi t? br til flki kerfi ar sem allir eru einhvern veginn bi a greia miki skatt og iggja miki af btum og styrkjum af msu tagi. Hvers konar freistingar br slkt sambland til? J, r a borga eins lti skatt og hgt er, og iggja eins miki af btum og hgt er. a arf v a reisa umsvifamiki eftirlitsapparat til a fylgjast me flki, lta a telja fram minnstu upphir og gefa ngrnnum mguleika a fletta manni upp ar til gerum skrm til a bera saman lfsstl og uppgefnar tekjur.

Rkisvaldi sr margar klappstrur sem fagna hverri tenslu ess, hvort sem a er nafni strsreksturs ea velferarkerfis (ea bi). Hfum a hreinu a setningurinn er ekki einhver einlg manngska. Ekki eru talsmenn yngjandi og umsvifamikils rkisrekstursa bija um a tekjur slendinga jafnist niur a tekjum Afrkuba ea a tekjur eirra sjlfra jafnist niur a tekjum eirra tekjulgstu. Nei, setningurinn er a jafna hstu tekjur a tekjum jafnaarmannanna sjlfra. Jafnaarmennsofa ekki rlegir vitandi af einhverjum sem hefur tekist a nurla saman strri sjen eir eiga sjlfir.


mbl.is Umdeild lg samykkt Japan
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Rki dragi sig r llum rekstri

Af hverju rekur rkisvaldi flugvelli? Vegi? Snyrtivruverslun Keflavk? fengissluverslanir? Sjnvarps- og tvarpsstvar? Sjkrahs? Skla?

Er a af v enginn annar en rki getur reki essa hluti?

Nei, einkaailar geta reki allt etta og meira til.

Er a af v a einkaailar geta ekki n kvenum plitskum markmium me rekstri snum?

Kannski a j.

En getur rki ekki n plitskum markmium n ess a standa rekstri? J, mikil skp. Ef rki vill a a su gerar heimildamyndir um gamalt flk ti landi getur rki fjrmagna slk verkefni me verktakavinnu og boi einkaailum a senda efni t gegn gjaldi.

Ef rki vill a reykingasjklingar fi niurgreidda lknismefer vi lungnaembu getur rki boi mefer t til einkaaila og eir geta svo framkvmt hana.

Me v a askilja plitsk markmi og rekstur getur hi opinbera n mrgum markmium.

a sleppur vi kjarasamningavirur.

a sleppur vi a urfa eiga vi eilfan rekstrarhalla af nnast llu sem a snertir.

a sleppur vi ann eilfa hausverk sem fjrmgnum lfeyrisskuldbindinga opinberra starfsmanna er.

a sleppur vi ann hausverk a yfir flestum opinberum stofnunum sitja plitskt skipair einstaklingar me sna eigin stefnuskr. (Lta stjrnmlamenn kannski a sem blessun en ekki hausverk?)

Stjrnmlamenn hljta a sj etta en vilja engu a sur a rki s me flmara sna ofan hverri skoru samflaginu. A baki slku eru varla umhyggjusjnarmi. Miklu frekar lta stjrnmlamenn ranga hagfri villa sr sjnir, t.d. sem segir a kostnaur af srhverjum rekstri s alltaf fasti (t.d. a a sauma sr ea kenna stafsetningu) og a hagnaur af rekstri s eingngu til kominn vegna kostnaarauka.

arf a senda stjrnmlamnnum lesefni?


mbl.is Vilja aukinn einkarekstur flugvalla
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Rkisstarfsmaur gagnrnir rkisstarfsmenn. Sjaldsir eru hvtir hrafnar

Borgarstjri London telur a mikill eldsvoi ar borg, sem tk fjlmrg lf, s afleiing vanrkslu hins opinbera.

arna er rkisstarfsmaur a gagnrna ara afkima hins opinbera reksturs og hreinlega beina spjtum snum a kvenum ailum.

etta er sjaldgft meal opinberra starfsmanna.

egar starfsmenn einkafyrirtkja gera mistk, gera sig seka um vanrkslu ea vanrkja viskiptavini sna eru samkeppnisailarnir fljtir a gera sr mat r v til a lokka til sn viskiptavini. S sem gerir mistkin sr fram fltta viskiptavina, minnkandi tekjur og erfitt opinbert umtal. etta er bi vibi og sanngjarnt. Menn eiga a benda mistk.

Hj hinu opinbera blasir etta aeins ruvsi vi. Venjulega f opinberar stofnanir sem gera mistk meira f en ekki minna til a sinna verkefnum snum. Yfirmenn eirra f fleiri starfsmenn en ekki frri til a rskast me.

g efast um a borgarstjri s a fara leggja til a eftirlit me byggingum, brunavrnum, hsnisbyggingum, vottun og ru eins veri komi hinn frjlsa marka, en a m vona!

Sjaldsir eru hvtir hrafnar en vekja eftirtekt hvert skipti.

Eldsvoinn London er mikill harmleikur. Vonum a einhver hafi lrt sna lexu.


mbl.is Margra ra vanrksla
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

The Icelandic Toilet

Yfirvld og fleiri ailar klra sr kollinum essi misserin. eir sj stanslausan straum af feramnnum koma til landsins og tma veskin sn, fylla hpferarbifreiar og stfla helstu feramannaperlurnar Suvestur- og Suurlandi.

Af hverju dreifa essir feramenn sr ekki meira um landi?

Af hverju kka eir vegkanta og skgarrjur en ekki klsett?

Af hverju tjalda eir ti um allar trissur?

Af hverju jappar eir sr allir mib Reykjavkur egar eir eru hfuborgarsvinu?

Yfirvld og fleiri skilja ekki einfldustu atrii hagfrinnar. a er vandamli, en ekki hegun feramanna.

a er enginn vandi a f mann til a kka klsett. a arf bara a vera klsett til staar. Til a svo megi vera arf einhver a f fjrmagn til a reka sama klsett.

a er enginn vandi a f flk til a dreifa sr fleiri en rfa stai. a arf bara a vera hgt a rukka inn samrmi vi eftirspurn. Eftirsttustu stairnir vera drari og arir hlutfallslega drir samanburinum, og um lei eftirsknarverari.

a er enginn vandi a f menn til a tjalda ar til gerum svum og dvelja hfuborgarsvinu utan mibjarins. Einhver arf bara a sj sr hag a opna tjaldsti og leigja t hsni ann htt a a dreifist hfilega r fjldanum.

Yfirvld eru alveg rvillt. nei, hva er til ra! a sem er til ra er a yfirvld drullist r veginum og leyfi markanum a stilla af frambo og eftirspurn, deilulaust og srsaukalaust.


mbl.is Hvetja feramenn til byrgar
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Samkeppni sveitarflaga

r frtt mbl.is:

rmann Kr. lafsson, bjarstjri Kpavogs, segir mgulegt a bar bjarins veri ornir um 50 sund ri 2030, ef tlanir ganga eftir. bar Kpavogs eru n rmlega 35 sund og fer fjlgunin nrri bafjlda Akureyrar....Hann segir binn hafa auki jnustu en lkka skatta.

Hrna sjum vi sveitarflag me metna. Sveitarstjrnin snir a a er hgt a gera allt senn:

  • Lkka skatta
  • Auka jnustu
  • Fjlga bum (me tilheyrandi kostnai vi innviauppbyggingu)

g held a a ttu allir a fagna v a hfuborgarsvinu er skipt upp mrg sveitarflg. v fleiri v betra! a neyir au til a stunda einskonar samkeppni um bana. Flk arf ekki a flytja milli landsfjrunga og langt fr vinum og ttingjum til a losna r sveitarflagi eins og staan er va ti landi. Nei, a er ng a keyra 10 mntur til a komast anna sveitarflag sem bur upp betri jnustu, lgri skatta og mguleika til a stofna heimili.

Samkeppni Kpavogs vi Reykjavk er auveld. a tti ekki a vera mikill vandi a tappa eins og 10-20 sund manns af Reykjavk. ar er allt hvolfi rekstrinum. Hafnarfjrur hefur lka teki sig undanfarin r, og Garabr og Seltjarnarnes og Mosfellsbr eru ll rttri lei.

a er bum hfuborgarsvisinstil happs a urfa ekki a vera undir stjrn vinstrimannanna Reykjavk. Megi sveitarflgin halda fram a vera sem flest! Samkeppni milli eirra er af hinu ga.


mbl.is Liur a fjlga bum 50 sund
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Hinn lokai dmaraklbbur

Miki hefur veri rtt og skrifa um dmaraval undanfari. Mr virist umran skiptast tv sjnarhorn:

- Dmarar einir eiga a ra v hverjir geta ori dmarar

- Kjrnir fulltrar geta komi a v hverjir veljist sem dmarar

N a hefja lgskn gegn rkinu, ar sem dmarar eiga a finna rtta tlkun lgunum. tli eir muni komast a eirri niurstu a eir sjlfir eiga a ra v hverjir geti ori dmarar ea munu eir tlka lgin annig a eirra eigin vld eru minni en ella?

Persnulega finnst mr a dmarastttin urfi ahald eins og arar stttir og a kjrnir fulltrar eigi a f aveita a ahald. Senn kemur ljs hvortlagaumhverfi leyfi slkt ea ekki.


mbl.is Jhannes hfar ml gegn rkinu
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Askilnaur rkis og banka mikilvgur

Sumir hafa lengi uli upp a askilnaur viskiptabanka- og fjrfestingabanka s einhvers konar lausn llum heimsins vandamlum, a.m.k. eim er tengjast fjrmlakerfinu. Sumir segja a vandri bankakerfisins hafi byrja egar hin svokallaa Glass-Steagall lggjfvar afnumin me undirskrift verandi forseta Bill Clinton.

Svo einfalt er mli ekki.

a er enn einfaldara.

Vandaml fjrmlakerfisins eiga rt sna starfsemi selabanka og rkiseinokunar peningatgfu. essum rkisafskiptum fylgir heill frumskgur af lgum og reglum sem eiga a koma veg fyrir a spilaborg hins opinbera hrynji. Um lei er innistueigendum sagt a eir urfi ekki a veita bnkum snum neitt ahald - allar innistur eru j tryggar, af hinu opinbera! Risastrir mrar eru reistir fyrir sem vilja stofna til samkeppnisreksturs vi stru bankana. Bara a a fylgja lgunum kostar flgur fjr tt ekki s einu sinni bi a opna fyrir viskiptavinum.

etta skrmsliarf a aflfa. Rki ekki a prenta peninga frekar en bkur og ekki a kvea vaxtastig frekar en ver nrftum. Stjrnmlamenn eiga ekki a skipta sr af framleislu peninga frekar en bifreia. a arf a askilja rkisvaldi og efnahaginn. Ef a a vera rkisvald anna bor a a halda sig vi fyrirfram skilgreind verkefni sem eru fjrmgnu me hflegri og gegnsrri skattheimtu. Peningaframleislan er bara nnur lei til a ffletta flk fstum tekjum og sem voga sr a leggja fyrir til framtar. Slka rnyrkju arf a stva.

Kru rherrar og ingmenn, leggi niur Selabanka slands. a ba enginn um essa freskju og a mun enginn sakna hennar nema eir sem nota hana til a augast n ess a framleia varning ea jnustu stainn.


mbl.is Allt anna bankaumhverfi en 2008
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Svona hefi geta fari fyrir slandi

egar Icesave-krafa Breta og Hollendinga vofi yfir slendingum og skuldir vegna hruns fjrmlakerfisins virtust yfirstganlegar reyndu margir a lokka slendinga inn Evrpusambandi. ar vri j llum hjlpa og allir stu saman!

Anna hefur heldur betur komi daginn. Evrpusambandi beitir rstingi og plitsku afli til a knja smstu melimi sna til hlni.

Pert Rk hefur rsa opinberum fjrmlum lengi veri reglan frekar en undantekningin. Nna ra menn ekki vi skuldirnar og vilja frekar missa vld en standa barttunni lengur.

etta minnir mikilvgi ess a hi opinbera greii niur skuldir snar. Of miklar skuldir geta hreinlega gna sjlfsti rkja. a er v gott a nverandi rkisstjrn leggi herslu a hreinsa upp skuldirnar.

Margir vilja a sland veri 29. rki sambandsrkisins Evrpusambandsins. Megi svo aldrei vera!


mbl.is Kusu a vera 51. rki Bandarkjanna
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Einkabllinn og almenningssamgngur

Rvillt borgaryfirvld leita n leia til a rsta flki t r einkablnum og inn strt. a er vonlaust bartta. slenskt veurfar er slmt, byggin er dreif (af gum stum - flk vill plss) og flk vill sveigjanleika.

Blaeign slendinga er ekki blvun heldur blessun. kk s henni geta flestar fjlskyldur spjara sig sjlfar. r geta versla inn fyrir alla vikuna einu og bi komist matvruverslun og fengisverslun n ess a skipta um strt ea rogast me unga innkaupapoka milli bygginga (ef fengi vri selt smu verslunum og matvaran myndi etta vandaml auvita leysast af sjlfu sr).

Flk getur skutla brnum snum fingar ea stt au leiksklann me vikomu b heimleiinni.

Flk kemst fr t land og getur noti nttrunnar ea heimstt ttingja.

Flk kemst sjlft til lknis ea sjkrahs nema eitthva mjg alvarlegt s a.

Flk getur boi ldruum ttingjum me bltr ea stt a fjlskylduviburinn.

Bllinn er hi mesta arfaing og arfi a agnast t hann.

a er hins vegar kvei plssleysi gangi vegum eins og annars staar. a vri lka plssleysi klippistofum, kvikmyndahsum og flugvlum ef ekki vri fyrir kvenar leiir til a dreifa laginu.

essar leiir eru: Tmapntun og ver.

Tmapantanir raa viskiptavinum annig upp a allir komist a tt ekki fi allir fyrsta valrtt tma.

Verlag er nota til a flokka flk eftir kafa a komast inn ea njta kveinnar jnustu kvenum tma.

gatnakerfinu er hins vegar hvorki hgt a panta tma n agangsstra me verlagi.

Allir sem borga himinha bifreiaskatta og stjarnfrileg eldsneytisgjld hafa sama rtt til a nota vegakerfi og allir arir.

Kemur a einhverjum vart a vegirnir eru trofullir tvisvar dag af blum ar sem einn ea tveir einstaklingar eru hverri bifrei og ar sem mrg hundru manns eru lei sama svi?

Stjrnmlamenn kunna engin r sem duga. eir halda a a dugi a rngva flki inn almenningsvagna. g ekki dmi um konu sem br Breiholti en vinnur rbjarhverfi, en essi hverfi liggja hli vi hli. Hn yrfti a eya 45 mntum strt og labba yfir 500 metra til a komast vinnuna morgnana. Skiljanlega velur hn a keyra 10 mntur stainn.

a er ekki hgt a hanna strtkerfi sem hentar llum jafnvel tt auvita megi alltaf dla f fleiri vagna og vona a besta.

Lausnin er ekki s a byggja enn eitt samgngukerfi ofan hi gamla, t.d. essa svokallaa Borgarlnu. hana fara bara milljarar sem vera dregnir t r vihaldi vega og rekstri strtisvagna. Vasar skattgreienda dpka ekki tt stjrnmlamenn vilji eya meira f r vsum eirra.

a sem arf a gera er a afnema hindranir rekstur leigubla og ltta krfur rekstur hpferabla. a arf lka a htta skattlagningu gu vegakerfisins og rukka stainn fyrir raunverulega notkun ar sem veri fer eftir tma dags og lei sem er valin. Og a arf a htta a innheimta skatta til a reka almenningssamgngur.

Um lei yri til markaur. Einkaailar fru a bja upp hpferir sem endurspegla raunverulegar arfir. Flk gti t.d. panta sr far fr Grafarvogi og niur Lkjartorg me komutma kl. 7:45 virkum dgum. Hpferarbll safnar svo upp llum faregum me svipaar arfir - fr dyrum eirra - og keyrir fangasta. Heimleiin fri fram me svipuum htti. etta er tknilega auvelt. a arf bara a fjarlgja hindranir slkum rekstri.

Helst ttu einkaailar lka a reka vegina. eir gtu keppt agengi og ryggi og verlagt vegakerfi rtt me tilliti til vihaldskostnaar. Opinber mistring vegakerfinu leiir til sunar og vanmats raunverulegum rfum vegfarenda.

a er til ng af vegum og arfi a hlaa fleiri kerfum ofan nverandi vegakerfi.

Stjrnmlamenn urfa a geta sleppt tkunum. A eir geti a ekki er strsta vandaml vegakerfisins.


Hva nst? Neanjararlest?

egar einhver yfirvld lsa yfir tlun sinni a fara t grarlega strar framkvmdir sem enginn hefur efni m ganga t fr v a au su me allt niur um sig og vantar eitthva til a dreifa athyglinni.

Blaeign slendinga er ekki vandaml heldur tkifri. Flk getur skottast, keypt inn, stt brn fingar og heimstt mmu um helgar. Flestir skila sr sjlfir sjkrahsi og komast vinnuna vonskuverum.

Vandamli er aallega a a flestir vilja keyra um smu gtur sama tma.

Hva gera einkafyrirtki slkri astu?

Tkum kvikmyndahs sem dmi.

Flestir vilja sj njustu myndina fstudags- ea laugardagskvldi strsta salnum. Miinn slka sningu kostar v mest. Fstir vilja fara myndina rijudagssdegi. Miinn kostar v minna ar.

Hi sama gildir um flug. Bestu stin vinslustu leiirnar besta tmanum kosta meira en verri miar verri tmum til sur vinslla fangastaa.

Er alveg hugsandi a lra nokku af essu?

Ea j, stjrnmlamenn eru vitaskuld alltaf tilbnir a rukka meira. Ekki er ng me a kumennborgi himinh eldsneytisgjld og himinha skatta af blum snum, og virisaukaskatt af essu llu saman, heldur lka a rukka um veggjld leium til og fr hfuborgarsvinu. essu m lkja vi a gestir kvikmyndahsa borgi risvar fyrir sama miann.

Borgarlna er lei til a breia yfir mrg vandaml. Fllum ekki fyrir braginu!


mbl.is Borgarlnan mun kosta 63-70 milljara
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband